Boek 8 Artikel 932 (8:932 BW)

Wie een binnenvaartschip langer bezet houdt dan afgesproken, kost de vervoerder geld: het schip kan geen andere reis maken. Artikel 8:932 BW regelt de vergoeding daarvoor bij goederenvervoer over de binnenwateren en trekt de gevolgen door naar de rest van de reis en naar andere ladingbelanghebbenden.

Overliggeld voor de overligtijd

De afzender is overliggeld verschuldigd voor de overligtijd. Daarop geldt één uitzondering: de uren die volgens de eerste zin van het zesde lid van artikel 8:931 BW niet meetellen, omdat er niet kon worden geladen door schuld van de vervoerder of door omstandigheden in het schip of het scheepsmateriaal. Wie stilligt door een gebrek aan de kant van de vervoerder, betaalt daar dus niet voor.

Schade als de reis uitloopt

Daarnaast kan er schade ontstaan die verder reikt dan de kade. Loopt het vervoer uit doordat de afzender belading en stuwing niet binnen de laadtijd en de bedongen of wettelijke overligtijd heeft afgerond, dan moet hij die schade vergoeden, ongeacht de oorzaak van de vertraging. Dat geldt ook wanneer daardoor het vervoer van lading van een andere afzender op dezelfde reis wordt verlengd.

Ook hier legt de wet een ondergrens: de vergoeding is ten minste het overliggeld over het aantal uren waarmee het vervoer is verlengd. De vervoerder hoeft dus niet elk gemist charter te bewijzen om iets te krijgen.

• de bodem is het overliggeldtarief per verloren uur
• hogere werkelijke schade kan worden gevorderd

- ook hinder voor andere lading op dezelfde reis valt eronder

Boetebedingen en hoofdelijkheid

Twee technische regels sluiten hierop aan. De wettelijke bepalingen over boetebedingen gelden niet voor bedingen over overliggeld; overliggeld is dus geen boete die kan worden gematigd volgens die regels, maar een eigen vergoeding voor beschikbaar gehouden capaciteit. En zijn er meer schuldenaren van overliggeld of van de schadevergoeding uit het tweede lid van artikel 8:931 BW, dan zijn zij hoofdelijk verbonden. De vervoerder kan het geheel bij één van hen halen.

Regels die buiten de wet staan

Het vierde lid verwijst voor de praktische invulling naar regels die zo nodig bij algemene maatregel van bestuur worden vastgesteld: over het aantal laad- en losdagen, de berekening van laad-, los- en overligtijd, de hoogte van het overliggeld, de vaststelling van het gewicht, de duur en de aanvang van de werktijd, het meetellen van nachten en weekenddagen, en de momenten waarop een kennisgeving van laad- of losgereedheid kan worden gedaan. Plaatselijke verordeningen kunnen daarbij andere begin- en eindtijden geven. Die getallen staan dus niet in dit artikel en kunnen veranderen; wie de rekening wil narekenen, moet die regeling erbij nemen.

In de praktijk

Een afzender heeft zijn kraan pas een dag later beschikbaar en het schip mist daardoor zijn volgende afspraak. Hij betaalt overliggeld over de overligtijd en daarnaast schade over de uren waarmee de reis is verlengd, met het overliggeld als minimum. Wie dit wil voorkomen, plant de laadcapaciteit op de meldingsdatum en niet op de geplande vertrektijd, en houdt in de gaten welke uren volgens de geldende regeling überhaupt meetellen.