Boek 8 Artikel 926 (8:926 BW)

Bij reisbevrachting in de binnenvaart stelt de vervrachter zijn schip voor een bepaalde reis ter beschikking en bepaalt de bevrachter grotendeels hoe die reis wordt ingevuld. Daar hoort bij dat hij aanwijst waar geladen en gelost wordt. Artikel 8:926 BW werkt die bevoegdheid uit en verbindt er verplichtingen aan, want een verkeerde plek kan een schip beschadigen of dagen ophouden.

Tijdig en veilig

De bevrachter moet de plek van inlading en lossing tijdig aanwijzen. De maatstaf voor de keuze staat in het tweede lid: het schip moet er veilig kunnen komen, liggen, laden of lossen, en er ook veilig weer vandaan kunnen vertrekken. Die momenten samen beslaan de aanloop, het verblijf en het vertrek, niet alleen het liggen aan de kade.

Het zesde lid maakt daar een garantie van. De bevrachter staat ervoor in dat de aangewezen plek aan die eisen voldoet. Blijkt zij ongeschikt, dan is hij aansprakelijk, met één uitzondering: hij is niet aansprakelijk voor zover de schipper onredelijk handelde door de aanwijzing op te volgen. Volgt de schipper een aanwijzing waarvan hij redelijkerwijs had moeten afzien, dan komt de schade in zoverre niet voor rekening van de bevrachter.

Als de plek niet beschikbaar is

Het derde lid regelt de tijdrekening bij bezetting. Kan het schip niet terecht doordat de aangewezen plek niet vrij is, dan lopen laad- en lostijd door alsof zij wel beschikbaar was geweest. Het wachten komt daarmee voor rekening van de bevrachter, die de plek koos.

Wijst hij helemaal geen plek aan, dan mag de vervrachter dat zelf doen. Een aanmaning is daarvoor niet nodig; het schip hoeft dus niet eerst een formele ingebrekestelling af te wachten voordat het verder kan.

• geen aanwijzing: de vervrachter kiest zelf, zonder ingebrekestelling
• bezette plek: de klok loopt door alsof er wel plaats was

- meer dan één plek: de verhaaltijd telt mee als gebruikte laad- of lostijd

Verhalen naar een tweede plek

Het vijfde lid gaat over de bevrachter die meer dan één plek aanwijst. De tijd die nodig is om van de ene naar de andere plek te verhalen, geldt dan als gebruikte laad- of lostijd, en de kosten van dat verhalen komen voor zijn rekening. De extra beweging die zijn aanwijzing meebrengt, wordt zo in tijd en geld bij hem gelegd. Omdat verhaaltijd van de laad- of lostijd afgaat, kan een tweede plek ertoe leiden dat de overeengekomen tijd eerder is verbruikt en overliggeld gaat lopen.

In de praktijk

Een bevrachter laat een schip laden bij twee opslaglocaties in dezelfde haven en meldt de tweede pas als de eerste bijna leeg is. De verhaaltijd gaat van zijn laadtijd af en het verhalen betaalt hij zelf. Blijkt de tweede steiger bovendien te ondiep en loopt het schip schade op, dan draagt hij ook die schade, behalve voor zover de schipper onredelijk handelde door de aanwijzing op te volgen. Wie bevracht, doet er goed aan de diepgang en de afmetingen van elke locatie vooraf te controleren.