Boek 8 Artikel 520 (8:520 BW)

Dwingend recht bij personenvervoer over zee

Nietig is ieder vóór het aan de reiziger overkomen incident of vóór het verlies of de beschadiging van bagage gemaakt beding, waarbij de ingevolge deze afdeling op de vervoerder of feitelijke vervoerder drukkende aansprakelijkheid of bewijslast wordt verminderd op andere wijze dan in deze afdeling is voorzien.
De nietigheid van een beding als bedoeld in het eerste lid leidt niet tot de nietigheid van de vervoerovereenkomst.

Toelichting

De bescherming van reizigers zou weinig waard zijn als zij bij het boeken kon worden wegbedongen. Dit artikel maakt de regeling daarom dwingend voor alles wat vóór het voorval wordt afgesproken.

Wat nietig is

Nietig is ieder beding dat is gemaakt vóór het incident dat de reiziger overkwam, of vóór het verlies of de beschadiging van zijn bagage, waarbij de aansprakelijkheid of de bewijslast die volgens deze afdeling op de vervoerder of de feitelijke vervoerder rust, op een andere manier wordt verminderd dan de afdeling zelf toestaat. Niet alleen de omvang van de aansprakelijkheid is dus beschermd, maar ook de verdeling van de bewijslast.

Welke afspraken eronder vallen

Beslissend is het tijdstip waarop het beding tot stand kwam. Het artikel richt zich op bedingen van vóór het voorval, zoals de voorwaarden die bij de boeking of op het ticket van toepassing worden verklaard. Voor afspraken die pas na het incident of na het verlies of de beschadiging worden gemaakt, geeft dit artikel geen regel; hun geldigheid wordt beoordeeld naar het gewone verbintenissenrecht. Het artikel geldt zowel voor de vervoerder als voor de feitelijke vervoerder.

Wat wél mag

Verminderen mag alleen op de manieren die de afdeling zelf noemt, zoals het overeengekomen eigen risico bij schade aan een voertuig en aan overige bagage. De andere kant op is er geen bezwaar: vervoerder en reiziger kunnen uitdrukkelijk en schriftelijk hogere aansprakelijkheidsgrenzen afspreken.

De overeenkomst blijft staan

Het tweede lid voorkomt een ongewenst neveneffect. De nietigheid van zo'n beding tast de vervoerovereenkomst zelf niet aan. De reiziger zit dus niet zonder contract; alleen de clausule verdwijnt en de wettelijke regeling neemt haar plaats in. Zonder die regel zou een reiziger die zich op de nietigheid beroept, zijn eigen rechtsgrond kunnen ondermijnen.

In de praktijk

Staat er in de vervoervoorwaarden van een rederij dat zij niet aansprakelijk is voor letsel aan boord of dat de reiziger altijd moet bewijzen dat de bemanning een fout maakte, dan is die bepaling nietig. De reiziger kan zich daar zonder meer op beroepen. Wel is het verstandig om de voorwaarden te bewaren; ze bevatten ook afspraken die wel geldig zijn, zoals een eigen risico voor voertuigschade.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Wettekst