Boek 8 Artikel 1133 (8:1133 BW)

Is lading na een rit over de weg opgeslagen omdat niemand haar afneemt, dan kan die opslag niet eindeloos doorlopen. Dit artikel opent de mogelijkheid de zaken te verkopen, maar legt die beslissing bij de rechter en regelt nauwkeurig wat er met de opbrengst gebeurt.

Wie de verkoop kan vragen

Verkoop komt in beeld wanneer de zaken langs de weg van artikel 8:1132 BW zijn opgeslagen, en daarnaast via artikel 8:1128 BW, dat de vervoerder bij niet-nakoming door de afzender met toestemming van de rechter dezelfde maatregelen geeft. Drie partijen kunnen de rechter om een machtiging vragen: de vervoerder, de bewaarnemer bij wie de zaken liggen, en degene die jegens de vervoerder recht heeft op de aflevering. Ook die laatste kan er belang bij hebben, bijvoorbeeld omdat de oplopende opslagkosten de waarde van de partij dreigen te overtreffen.

De rechter bepaalt of er verkocht mag worden, of dat voor de hele partij geldt of voor een deel, en op welke wijze de verkoop plaatsvindt. Eigenmachtig verkopen, buiten de rechter om, mag dus niet.

Waarschuwen voor de verkoop

De bewaarnemer moet de vervoerder zo spoedig mogelijk melden dat een verkoop op stapel staat, en de vervoerder moet dat op zijn beurt melden aan degene die recht heeft op de aflevering. Zo krijgt de ladingbelanghebbende een laatste kans om alsnog te betalen en zijn goederen op te halen voordat ze weg zijn.

Wat er met de opbrengst gebeurt

• Eerst worden de kosten van opslag en verkoop voldaan, en binnen redelijke grenzen ook de verder gemaakte kosten.
• Wat overblijft gaat naar de consignatiekas, de kas waarin geld wordt gestort dat aan een nog onbekende of onwillige rechthebbende toekomt.
• Uit dat in bewaring te stellen bedrag krijgt de vervoerder voldaan wat hem toekomt voor het vervoer of uit een remboursbeding, tenzij er voor een geldvordering beslag op de zaken ligt.

- Staan die vorderingen nog niet vast, dan strekt de opbrengst op een door de rechter te bepalen wijze tot zekerheid daarvoor.

In de praktijk

Een partij tuinmeubelen ligt al maanden in een loods omdat de koper failliet is en niemand zich meldt. De bewaarnemer vraagt de rechter om verkoop en die machtigt tot een openbare verkoop. Uit de opbrengst worden eerst de loodshuur en de veilingkosten betaald, daarna de openstaande vracht, en de rest gaat naar de consignatiekas. Wie later alsnog rechten op de goederen blijkt te hebben, richt zich op dat bedrag: de opbrengst treedt in de plaats van de zaken zelf.