Boek 8 Artikel 31 (8:31 BW)

Wie schade lijdt bij vervoer, kan proberen langs de vervoerovereenkomst heen te gaan en een vordering uit onrechtmatige daad in te stellen, bijvoorbeeld rechtstreeks tegen de chauffeur of tegen een vervoerder met wie hij zelf niets heeft afgesproken. Deze bepaling zorgt ervoor dat zo'n omweg niet leidt tot een heel ander resultaat. Wordt de vervoerder, de afzender of een ondergeschikte van een van hen buiten overeenkomst aangesproken, dan gelden de artikelen 8:361 tot en met 8:366 BW van overeenkomstige toepassing.

Waarom dit nodig is

Het vervoerrecht kent zorgvuldig uitgebalanceerde aansprakelijkheidsregels, met eigen ontheffingsgronden, eigen limieten en eigen termijnen. Die balans zou zinloos zijn als een ladingbelanghebbende die regels kan omzeilen door zijn vordering anders in te kleden. Daarom worden de verweermiddelen uit het vervoerrecht doorgetrokken naar vorderingen buiten overeenkomst.

• De grondslag van de vordering verandert de spelregels niet.

- Ook de aangesproken werknemer profiteert van dezelfde bescherming.

De ondergeschikten erbij

Dat laatste is een wezenlijk punt. Zonder deze uitbreiding zou een claimende partij de bescherming van de vervoerder kunnen uithollen door de chauffeur, de bemanning of het magazijnpersoneel persoonlijk aan te spreken. Die mensen kunnen zich nu op dezelfde regels beroepen als hun werkgever. Hetzelfde geldt aan de andere kant voor de mensen die voor de afzender werken.

Wat de bepaling niet doet

Zij schept geen nieuwe aansprakelijkheid en neemt evenmin de mogelijkheid weg om buiten overeenkomst te procederen. Zij bepaalt alleen dat bij zo'n vordering hetzelfde beoordelingskader geldt. Een benadeelde die aantoont dat aan de voorwaarden voor doorbraak van de bescherming is voldaan, houdt dus zijn kansen; hij kan alleen niet meer profiteren van het enkele feit dat hij een andere grondslag koos.

In de praktijk

Een ladingbelanghebbende die geen contract heeft met de feitelijke vervoerder spreekt die vervoerder aan wegens onrechtmatig handelen. Hij zal merken dat dezelfde verweren op tafel komen als in een contractuele procedure: dezelfde beperkingen en dezelfde grenzen aan de vergoeding. Wie een claimstrategie opstelt, kan zijn energie daarom beter steken in de feiten van het schadegeval dan in het zoeken naar een grondslag die buiten het vervoerrecht om zou lopen. Ook voor de verzekeraar is dit van belang: de dekking volgt de aansprakelijkheid, en die verandert door de gekozen grondslag niet.