Boek 8 Artikel 645 (8:645 BW)

Een aansprakelijkheid heeft alleen waarde als er verhaal is. Dit artikel zorgt daarvoor door de geregistreerde eigenaar van grotere schepen te verplichten een verzekering of andere financiële zekerheid in stand te houden voor de aansprakelijkheid wegens verontreiniging door bunkerolie.

Nederlandse schepen

Voor een in Nederland teboekstaand schip met een brutotonnage van meer dan 1000 geldt de plicht onvoorwaardelijk. De zekerheid moet het bedrag dekken waartoe de aansprakelijkheid volgens de algemene beperkingsregeling van dit boek is beperkt. De hoogte volgt dus uit de tonnage van het schip en uit de bedragen die op dat moment gelden; de wet noemt hier zelf geen som.

De vorm is vrij, zolang de zekerheid maar deugdelijk is: naast een aansprakelijkheidsverzekering noemt de wet uitdrukkelijk de bankgarantie. In de zeevaart wordt de dekking meestal geleverd door een onderlinge aansprakelijkheidsverzekeraar van reders.

Buitenlandse schepen in Nederlandse wateren

Voor schepen die buiten Nederland te boek staan of onder een andere vlag varen, geldt dezelfde plicht zodra het schip zich in Nederland begeeft. De wet knoopt aan bij drie situaties: het aanlopen van een haven of laad- of losplaats in Nederland, het verlaten daarvan, en het bevaren van een Nederlands binnenwater. Ook hier geldt de tonnagegrens.

Daarmee wordt de kring aanzienlijk breder dan de eigen vloot. Een schip dat hier bunkert of lost, moet aan dezelfde eis voldoen als een schip onder Nederlandse vlag. In de praktijk wordt dat gecontroleerd aan de hand van het certificaat dat aan boord aanwezig moet zijn.

• De grens ligt bij een brutotonnage van meer dan 1000; daaronder geldt de plicht niet.
• Het gedekte bedrag volgt de algemene beperkingsregeling en dus de tonnage.

- Voor buitenlandse schepen ontstaat de plicht bij het aanlopen, verlaten of bevaren van Nederlandse wateren.

In de praktijk

Een reder die met een kustvaarder van ruim boven de tonnagegrens op Nederland vaart, moet doorlopend een dekking hebben die aansluit op het voor zijn schip geldende beperkingsbedrag. Loopt de polis af terwijl het schip onderweg is, dan is dat niet alleen een probleem met de verzekeraar maar ook met de wet, en kan het certificaat aan boord ongeldig worden. Voor havenautoriteiten is dat certificaat het praktische controlepunt. Voor kleinere schepen onder de grens geldt de verzekeringsplicht niet, wat niet wegneemt dat de aansprakelijkheid zelf onverkort blijft gelden.