Boek 8 Artikel 1198 (8:1198 BW)

Opslag van een inboedel kan niet eindeloos duren; de kosten lopen op en niemand haalt de spullen op. Dit artikel opent de mogelijkheid de verhuisgoederen te verkopen, maar legt die beslissing nadrukkelijk bij de rechter en regelt precies wat er met de opbrengst gebeurt.

Wie de verkoop kan vragen

Verkoop komt aan de orde als er is opgeslagen langs de weg van artikel 8:1197 BW; daarnaast verklaart artikel 8:1201 BW deze regeling van overeenkomstige toepassing op verhuisgoederen die de verhuizer onder zich houdt terwijl hij niet meer tot aflevering verplicht is. Drie partijen kunnen de rechter om machtiging vragen: de verhuizer, de bewaarnemer bij wie de goederen liggen en de opdrachtgever zelf. Ook die laatste kan er belang bij hebben, bijvoorbeeld omdat de opslagkosten de waarde van de inboedel dreigen te overtreffen.

De rechter bepaalt of er wordt verkocht, of dat voor het geheel of een deel geldt, en op welke wijze dat gebeurt. Eigenmachtig verkopen is dus uitgesloten, wat past bij het feit dat de verhuizer geen retentierecht heeft.

Waarschuwen voor de verkoop

De bewaarnemer moet de verhuizer zo spoedig mogelijk melden dat een verkoop op stapel staat, en de verhuizer moet dat op zijn beurt melden aan de opdrachtgever. Zo krijgt die een laatste kans om alsnog te betalen en zijn spullen op te halen voordat ze weg zijn.

Wat er met de opbrengst gebeurt

• Van de opbrengst gaan eerst de kosten van opslag en verkoop af, en binnen redelijke grenzen ook de verder gemaakte kosten.
• Het restant wordt gestort in de consignatiekas: de kas voor geld dat toekomt aan een rechthebbende die onbekend is of niet meewerkt.
• Uit het in bewaring te stellen bedrag krijgt de verhuizer voldaan wat hem voor de verhuizing toekomt, tenzij er voor een geldvordering beslag op de zaken ligt.

- Staat die vordering nog niet vast, dan strekt de opbrengst op een door de rechter te bepalen wijze tot zekerheid daarvoor.

In de praktijk

Een inboedel staat al maanden in een opslag omdat de opdrachtgever met onbekende bestemming is vertrokken. De bewaarnemer vraagt de rechter om verkoop; die machtigt tot een openbare verkoop. Uit de opbrengst worden eerst de opslag- en veilingkosten betaald, daarna de openstaande verhuisprijs, en de rest gaat naar de consignatiekas. Meldt de opdrachtgever zich later alsnog, dan richt hij zich op dat bedrag: de opbrengst treedt in de plaats van de goederen zelf.