- De krachtens deze afdeling verleende voorrechten gaan teniet door verloop van een jaar, tenzij de schuldeiser zijn vordering in rechte geldend heeft gemaakt. Deze termijn begint met de aanvang van de dag volgend op die, waarop de vordering opeisbaar wordt. Met betrekking tot de vordering voor hulploon begint deze termijn echter met de aanvang van de dag volgend op die, waarop de hulpverlening is beëindigd.
- Het voorrecht gaat teniet met de vordering.
- In geval van executoriale verkoop gaan de voorrechten mede teniet op het tijdstip waarop het proces-verbaal van verdeling wordt gesloten.
Boek 8 Artikel 219 (8:219 BW)
Tenietgaan van de voorrechten op een zeeschip
Wettekst
Toelichting
Voorrechten op een zeeschip zijn krachtig, maar ze zijn niet eeuwig. Dit artikel bepaalt dat zij tenietgaan door verloop van een jaar, tenzij de schuldeiser zijn vordering in die tijd in rechte geldend heeft gemaakt.
Een korte termijn
De termijn begint bij de aanvang van de dag volgend op die waarop de vordering opeisbaar wordt. Voor de vordering tot hulploon geldt een eigen startpunt: daar begint de termijn met de aanvang van de dag volgend op die waarop de hulpverlening is beëindigd. Bij hulploon is dus niet de opeisbaarheid, maar het einde van de hulpverlening het ijkpunt.
- Een jaar, te rekenen vanaf de opeisbaarheid.
- Bij hulploon: vanaf het einde van de hulpverlening.
Wat de schuldeiser moet doen
Het artikel noemt als enige manier om het tenietgaan te voorkomen dat de schuldeiser zijn vordering in rechte geldend maakt. Aanmanen, onderhandelen of een schikkingspoging is dat niet. Wie het voorrecht wil behouden, moet dus binnen het jaar zijn vordering in rechte aanhangig maken, ook als er nog gesprekken lopen.
Het effect van de korte termijn
Een schip wisselt in de loop van de tijd van eigenaar en van financier. Voorrechten blijken niet uit het register. Door de termijn van een jaar is de periode waarin zulke niet-ingeschreven aanspraken op het schip kunnen blijven rusten beperkt, tenzij de schuldeiser zijn vordering in rechte geldend maakt.
Twee andere manieren van tenietgaan
Het voorrecht gaat ook teniet met de vordering zelf: wordt die voldaan of vervalt zij, dan verdwijnt ook het voorrecht. En bij executoriale verkoop bepaalt het derde lid dat de voorrechten mede tenietgaan op het tijdstip waarop het proces-verbaal van verdeling wordt gesloten.
In de praktijk
Een bergingsbedrijf onderhandelt maandenlang met de verzekeraar over zijn hulploon en laat de termijn verstrijken. Het houdt zijn vordering, maar verliest het voorrecht op het schip en daarmee de voorrang bij verhaal daarop. Een procedure binnen het jaar sluit verder onderhandelen niet uit. Voor kopers en financiers betekent de termijn dat een voorrecht waarvoor binnen het jaar niets in rechte is ondernomen, niet meer op het schip rust.