Boek 8 Artikel 1730 (8:1730 BW)

Verjaring bij bijzondere exploitatieovereenkomsten in het vervoer

Een rechtsvordering gegrond op een overeenkomst, als bedoeld in afdeling 4 van titel 5 of afdeling 4 van titel 10, verjaart door verloop van één jaar.
De artikelen 1710, 1713 tot en met 1722 en 1750 tot en met 1754 zijn van overeenkomstige toepassing.

Toelichting

Dit artikel regelt de verjaring voor de bijzondere exploitatieovereenkomsten die in dit boek zijn opgenomen bij het zeerecht en bij de binnenvaart. Het gaat om afspraken over het gebruik van een schip die geen vervoerovereenkomst zijn in de eigenlijke zin. De termijn voor een vordering die daarop is gegrond, bedraagt één jaar.

Aansluiting bij het vervoer

De wetgever heeft er niet voor gekozen om een eigen stelsel op te tuigen. Het tweede lid verklaart een reeks bepalingen uit de afdeling over goederenvervoer en uit die over personenvervoer van overeenkomstige toepassing. Daarmee gelden voor deze overeenkomsten dezelfde begrippen, dezelfde aanvangsregels en dezelfde voorrangsregel bij samenloop.

De termijn is één jaar, net als bij het goederenvervoer.
De begrippen en aanvangsregels van de vervoerafdelingen gelden overeenkomstig.

- Ook de regel dat de langst lopende termijn geldt, werkt hier door.

Wat overeenkomstige toepassing betekent

De bepalingen worden toegepast met inachtneming van de aard van deze overeenkomsten. Waar in die artikelen over de afzender of de vervoerder wordt gesproken, moet worden gelezen wie in de exploitatieverhouding die positie inneemt. Dat vraagt om enige vertaling, maar het voorkomt dat er voor elke overeenkomstsoort een aparte regeling nodig is.

Waarom een korte termijn

Ook bij deze overeenkomsten gaat het om zeevaart en binnenvaart, met snel wisselende omstandigheden, kortlopende reizen en bewijs dat snel verdwijnt. Een termijn van een jaar past bij dat karakter en sluit aan bij wat in de rest van dit boek gebruikelijk is. Verlenging blijft mogelijk langs de algemene weg die dit boek daarvoor openlaat. Dat sluit aan bij de systematiek van de rest van deze titel.

In de praktijk

Partijen bij een exploitatieafspraak over een schip krijgen ruzie over de afrekening. Zij zoeken hun termijn niet in het algemene vermogensrecht maar hier, en komen uit op een jaar. Voor het beginmoment moeten zij vervolgens de aanvangsregels uit de vervoerafdelingen doorlopen en bepalen welke daarvan op hun situatie past. Wie dat nalaat, rekent met een startpunt dat er niet is. Ook de mogelijkheid om de termijn na het feit te verlengen, blijft daarbij bestaan. Die vertaalslag is het echte werk bij deze bepaling.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

Verjaring bij rompbevrachting en regres

Hoge Raad · 2022-02-04 · ECLI:NL:HR:2022:122

Een scheepseigenaar had zijn motortankschip in rompbevrachting gegeven; na teruggave bleek de gasolie aan boord niet in orde en ontving hij jaren later een naheffingsaanslag, die hij op zijn wederpartij wilde verhalen. De Hoge Raad overweegt dat een rechtsvordering die is gegrond op een rompbevrachting op grond van dit artikel, in verbinding met de regel voor tijdbevrachting, na een jaar verjaart, te rekenen vanaf de dag na die waarop de uitvoering van de overeenkomst is geeindigd. Het tweede lid verklaart daarbij ook de regresbepaling van overeenkomstige toepassing, zodat voor wie verhaal zoekt voor wat hij aan een derde verschuldigd is een nieuwe termijn van drie maanden kan zijn gaan lopen. Het hof had dat op grond van art. 25 Rv ambtshalve moeten onderzoeken; omdat het dat niet deed, wordt zijn arrest vernietigd.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

Wettekst