Boek 8 Artikel 1574 (8:1574 BW)

Dit artikel regelt het spoorvervoer dat onder één vervoerovereenkomst door meerdere vervoerders achter elkaar wordt uitgevoerd. Dat komt bij spoor geregeld voor: ook binnen Nederland kan een zending onderweg van vervoerder wisselen doordat twee spoorondernemingen elkaar op het traject aflossen, terwijl er voor de klant maar één opdracht is.

Toetreden door overnemen

De constructie is eenvoudig. Wie de zaken met de vrachtbrief overneemt, treedt daarmee toe tot de vervoerovereenkomst zoals die in de vrachtbrief staat, en neemt de daaruit voortvloeiende verplichtingen op zich. Er is geen aparte handtekening of nadere afspraak nodig; het feitelijke overnemen van lading en document is genoeg.

• Er is één vervoerovereenkomst en één vrachtbrief.
• Iedere vervoerder treedt toe door de zaken met die vrachtbrief over te nemen.

- De inhoud van de vrachtbrief bepaalt waartoe hij zich verbindt.

Aansprakelijk voor het geheel

De tweede zin is voor ladingbelanghebbenden de belangrijkste. Iedere vervoerder is aansprakelijk voor de uitvoering van het vervoer op het gehele traject tot aan de aflevering. Hij staat dus niet alleen in voor zijn eigen stuk. Dat betekent dat de rechthebbende niet hoeft uit te zoeken op welk deel van de reis het misging voordat hij iemand kan aanspreken.

Waarom dat zo geregeld is

Een zending die van hand tot hand gaat, laat zich van buitenaf niet volgen. Zou de rechthebbende eerst moeten aantonen bij wie het misliep, dan zou hij vaak met lege handen staan terwijl de schade onmiskenbaar tijdens het vervoer is ontstaan. Door alle vervoerders voor het geheel te laten instaan, verschuift dat probleem naar de partijen die er zicht op hebben en die het onderling kunnen uitzoeken.

In de praktijk

Een zending gaat van een Nederlandse haven naar een fabriek in het binnenland, waarbij twee spoorondernemingen elkaar afwisselen. Bij aankomst blijkt een deel beschadigd zonder dat duidelijk is waar dat gebeurde. De ontvanger kan zijn vordering op grond van artikel 8:1591 BW instellen tegen de eerste of de laatste vervoerder of tegen de vervoerder op wiens deel van het traject het misging; bij twee vervoerders vallen die mogelijkheden samen, maar een vrije keuze is het niet. Voor de spoorondernemingen is dat de reden om bij elke overname de staat van de lading vast te leggen, want daarop steunt hun onderlinge verrekening. Blijft onbewezen wie de schade veroorzaakte, dan wordt zij volgens artikel 8:1594 BW over de betrokken vervoerders verdeeld naar ieders aandeel in de vrachtprijs, behoudens wie bewijst dat het niet aan hem lag.