Boek 8 Artikel 759 (8:759 BW)

De beperkingsbedragen in het zeerecht staan niet in euro's maar in een internationale rekeneenheid. Dat is nodig omdat de bedragen uit verdragen komen die in veel landen tegelijk gelden en die niet met iedere wisselkoers mogen meebewegen. Dit artikel wijst die rekeneenheid aan en bepaalt hoe en wanneer er wordt omgerekend.

Het bijzondere trekkingsrecht

De rekeneenheid is het bijzondere trekkingsrecht zoals dat door het Internationale Monetaire Fonds is omschreven. Dat is geen munt maar een korf van valuta's, waarvan de waarde dagelijks wordt vastgesteld. Doordat de wet daarbij aansluit, blijven de beperkingsbedragen over de landsgrenzen heen vergelijkbaar en ontstaat er geen verschil tussen de haven waar het fonds wordt gesteld.

De peildatum

Voor de omrekening naar Nederlands geld geldt de koers van de dag waarop de schuldenaar voldoet aan het bevel tot storting of tot andere zekerheidsstelling dat hem op grond van het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering is gegeven. Niet de dag van het ongeval dus, en niet de dag van de uitspraak, maar de dag waarop het geld of de zekerheid er daadwerkelijk is.

De waarde van het Nederlandse geld in bijzondere trekkingsrechten wordt berekend volgens de waarderingsmethode die het Fonds op de dag van omrekening voor zijn eigen verrichtingen toepast. Er is dus geen ruimte voor een eigen berekening of voor een gemiddelde over een periode.

• Reken pas om op de dag van de storting; eerdere berekeningen zijn indicatief.
• Wisselkoersbewegingen tussen ongeval en storting komen voor rekening van beide partijen.

- De methode van het Fonds is bepalend, niet die van de eigen bank.

In de praktijk

Een rederij bereidt een beperkingsverzoek voor en berekent alvast wat het fonds ongeveer gaat kosten. Tussen dat moment en de daadwerkelijke storting verstrijken enkele maanden, waarin de koers verandert. Het bedrag dat uiteindelijk moet worden gestort, wordt bepaald op de dag van de storting zelf. Voor schuldeisers betekent dit dat de omvang van de pot pas op dat moment vaststaat. Wie een grote vordering heeft, houdt de koersontwikkeling daarom in de gaten, al valt er weinig aan te sturen: de wet bepaalt de peildatum en niet de partij met het meeste belang.