Onverminderd het bepaalde in artikel 260, eerste lid, van Boek 3 wordt in de notariële akte waarbij hypotheek wordt verleend op een teboekstaand binnenschip of een recht waaraan een zodanig schip is onderworpen, duidelijk vermeld: a. het aan de hypotheek onderworpen schip; b. de voorwaarden voor opeisbaarheid of een verwijzing naar een op het kantoor van inschrijving ingeschreven document waarin de voorwaarden voor opeisbaarheid zijn vastgelegd; c. de bedongen rente en het tijdstip of de tijdstippen waarop deze vervalt.
Boek 8 Artikel 792 (8:792 BW)
Inhoud van de notariële akte van hypotheek op een binnenschip
Wettekst
Toelichting
Een hypotheek op een binnenschip wordt gevestigd bij notariële akte die in de registers wordt ingeschreven. Omdat derden op die inschrijving moeten kunnen afgaan, stelt dit artikel eisen aan wat er in de akte staat, bovenop de eisen die artikel 3:260 eerste lid BW al aan een hypotheekakte stelt, zoals een aanduiding van de vordering waarvoor de hypotheek tot zekerheid strekt en het bedrag waarvoor zij wordt verleend.
Wat er in de akte moet staan
Ten eerste moet duidelijk zijn welk schip aan de hypotheek is onderworpen. Bij schepen die op elkaar lijken en die van naam kunnen veranderen, is een nauwkeurige aanduiding met registergegevens van belang.
Ten tweede moeten de voorwaarden voor opeisbaarheid worden vermeld, of moet worden verwezen naar een op het kantoor van inschrijving ingeschreven document waarin die voorwaarden staan. Zo kan een derde vaststellen wanneer de hypotheekhouder tot uitwinning kan overgaan, zonder afhankelijk te zijn van wat partijen daarover onderling zeggen. De verwijzingsmogelijkheid maakt het mogelijk om een set voorwaarden die een financier steeds gebruikt één keer te laten inschrijven en daar in afzonderlijke akten naar te verwijzen, in plaats van haar telkens volledig op te nemen.
Ten derde moeten de bedongen rente en het tijdstip of de tijdstippen waarop die vervalt worden opgenomen. De rente bepaalt mede de omvang van de vordering waarvoor het schip instaat.
Het artikel vraagt dat deze gegevens 'duidelijk' worden vermeld. Een lezer van het register moet ze dus zonder nadere uitleg van partijen uit de akte of het ingeschreven document kunnen halen.
Achtergrond
De hypotheek geeft voorrang boven andere schuldeisers. De vermeldingseisen zorgen ervoor dat uit de ingeschreven akte blijkt op welk schip de hypotheek rust, wanneer de vordering opeisbaar wordt en welke rente daarbij hoort. Daarmee kunnen derden, zoals een volgende financier of een koper, uit de registers afleiden welke last op het schip rust.
Voor de praktijk betekent het dat de notaris de kredietdocumentatie nauwkeurig naar de akte moet vertalen. Wie de verwijzingsvariant kiest, moet ervoor zorgen dat het document waarnaar wordt verwezen daadwerkelijk is ingeschreven. Veranderen later de afspraken over rente of opeisbaarheid, dan komt de vraag op of wat in het register staat nog overeenkomt met de afspraken tussen partijen.
- Neem de registergegevens van het schip volledig op in de akte.
- Kies bewust tussen het uitschrijven van de voorwaarden en verwijzen naar een ingeschreven document.
- Controleer dat rente en vervaltijdstippen overeenkomen met de kredietovereenkomst.
In de praktijk
Een bank financiert een nieuw motorvrachtschip en laat hypotheek vestigen. In de akte staan de gegevens van het schip en de rente met de vervaldata; voor de gevallen waarin het krediet opeisbaar wordt, verwijst de akte naar de algemene voorwaarden van de bank die op het kantoor van inschrijving zijn ingeschreven. Een tweede financier die later overweegt bij te lenen, kan uit het register afleiden welke last al op het schip rust en onder welke voorwaarden die opeisbaar wordt.
Relevante jurisprudentie
Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.
-
Moet een bankhypotheek op een binnenschip de rente noemen?
Een bank had hypotheek op twee binnenschepen van hetzelfde scheepvaartbedrijf. De akten vermeldden per schip een maximumbedrag waarin ook de rente was begrepen en strekten tot zekerheid voor al wat de bank van de schuldenaar te vorderen had of zou krijgen. Bij de verdeling van de opbrengst van de executoriale verkoop betwistte de curator dat de hypotheek ook voor andere dan de in de akte genoemde hoofdvordering gold, omdat voor die andere vorderingen geen rente en vervaldata in de akte stonden. De Hoge Raad besliste dat de eis dat de akte de bedongen rente en het tijdstip van vervallen vermeldt, niet geldt voor een bankhypotheek op een teboekstaand binnenschip waarin een maximumbedrag is opgenomen dat de verschuldigde rente al omvat; aan zo'n hypotheek worden geen strengere eisen gesteld dan het verdrag van Genève over de inschrijving van binnenschepen verlangt, en het belang van derden is voldoende beschermd door de wettelijke verplichting dat maximumbedrag in de akte te vermelden.
Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.