Artikel 8:194a BW: Eisen voor teboekstelling van een afgebouwd zeeschip

Eisen voor teboekstelling van een afgebouwd zeeschip

Teboekstelling van een afgebouwd zeeschip, niet zijnde een zeevissersschip, kan slechts plaatsvinden indien voldaan wordt aan de volgende vereisten: a. het zeeschip is eigendom van een of meer: 1°. natuurlijke personen die de nationaliteit bezitten van een lidstaat van de Europese Unie, van een andere staat die partij is bij de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte, van Zwitserland of die worden gelijkgesteld met Europese onderdanen ingevolge het van het Unierecht afgeleide recht; 2°. vennootschappen waarop het recht van een lidstaat van de Europese Unie, van een van de landen, eilanden of gebieden, bedoeld in artikel 355, eerste lid, tweede lid, eerste volzin, derde en vierde lid, alsmede vijfde lid, onderdeel c, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, van een andere staat die partij is bij de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte of van Zwitserland toepasselijk is; 3°. rechtspersonen, niet zijnde een vennootschap als bedoeld in subonderdeel 2, waarop het recht van een lidstaat van de Europese Unie, van een van de landen, eilanden of gebieden, bedoeld in artikel 355, eerste lid, tweede lid, eerste volzin, derde en vierde lid, alsmede vijfde lid, onderdeel c, van het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, van een andere staat die partij is bij de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte of van Zwitserland toepasselijk is; 4°. natuurlijke personen, vennootschappen of rechtspersonen niet bedoeld in subonderdelen 1, 2, onderscheidenlijk 3, die aanspraak kunnen maken op het Europese recht van vrije vestiging ingevolge een overeenkomst tussen de Europese Unie en een derde staat; b. de eigenaar heeft in Nederland een hoofdvestiging of nevenvestiging in de zin van de Handelsregisterwet 2007; c. een of meer natuurlijke personen die in Nederland kantoor houden zijn namens de eigenaar verantwoordelijk voor het schip, de kapitein en de overige leden van de bemanning, alsmede voor de daarmee verband houdende aangelegenheden en zijn dienaangaande alleen of tezamen beslissingsbevoegd en beschikken over vertegenwoordigingsbevoegdheid, en d. een of meer van deze natuurlijke personen of, bij verhindering, een plaatsvervanger is bij voortduring bereikbaar en beschikt over bevoegdheden om onverwijld te kunnen handelen in situaties waarin dat geboden is.
Ingeval een schip eigendom is van een natuurlijke persoon die tevens kapitein is van dat schip kan teboekstelling van een afgebouwd zeeschip slechts plaatsvinden indien wordt voldaan aan het eerste lid, onderdeel a, subonderdelen 1 of 4, en onderdeel b, en er in Nederland aan de wal een vertegenwoordiger van die eigenaar is die bij voortduring bereikbaar is en beschikt over bevoegdheden om onverwijld te kunnen handelen in situaties waarin dat geboden is.
Ingeval de eigenaar de verantwoordelijkheid voor het beheer van zijn schip overdraagt aan een vennootschap als bedoeld in het eerste lid, deel a, subonderdelen 2 of 4, en het beheer van dat schip voor rekening van de eigenaar geschiedt, kan teboekstelling van een afgebouwd zeeschip slechts plaatsvinden indien die vennootschap voldoet aan de vereisten, bedoeld in het eerste lid, onderdelen b tot en met d. De eigenaar behoeft in dat geval niet te voldoen aan het eerste lid, onderdelen b tot en met d. Indien de eigenaar niet voldoet aan het eerste lid, onderdeel b, kiest hij woonplaats ten kantore van de vestiging in Nederland van de vennootschap waaraan het beheer is overgedragen.
Een afgebouwd zeeschip dat uitsluitend anders dan in de uitoefening van een beroep of bedrijf wordt gebruikt, kan te boek worden gesteld indien wordt voldaan aan het eerste lid, onderdeel a, subonderdelen 1, 3 of 4, en er in Nederland aan de wal een natuurlijk persoon is met voldoende volmacht van de eigenaar om onverwijld te kunnen handelen in situaties waarin dat geboden is.

Toelichting

Niet elk afgebouwd zeeschip kan in de Nederlandse registers terecht. Dit artikel geeft de voorwaarden, behalve voor afgebouwde zeevissersschepen: die zijn uitdrukkelijk uitgezonderd en moeten in plaats daarvan zijn ingeschreven in het register op grond van de Visserijwet 1963. Voor de overige schepen draaien de voorwaarden om drie dingen: wie de eigenaar is, of er een band met Nederland bestaat, en of er hier iemand is die verantwoordelijk en bereikbaar is voor het schip en zijn bemanning.

De eigenaar

De eigendom moet berusten bij natuurlijke personen, vennootschappen of rechtspersonen met een band met de Europese Unie, met een staat die partij is bij de Overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte of met Zwitserland, dan wel bij partijen die op grond van een overeenkomst met de Europese Unie aanspraak kunnen maken op het recht van vrije vestiging. De regeling is dus gebouwd op het vrije verkeer binnen die ruimte.

Een band met de Europese economische ruimte aan de eigendomskant.

- Een vestiging in Nederland in de zin van de Handelsregisterwet 2007.

Verantwoordelijk en bereikbaar beheer

De kern van de regeling zit in de eis dat er in Nederland kantoor wordt gehouden door een of meer natuurlijke personen die namens de eigenaar verantwoordelijk zijn voor het schip, de kapitein en de overige bemanning, en die daarover ook werkelijk kunnen beslissen en de eigenaar kunnen vertegenwoordigen. Bovendien moet ten minste een van hen, of een plaatsvervanger, doorlopend bereikbaar zijn en bevoegd om onverwijld te handelen als de situatie daarom vraagt.

Varianten

De wet kent enkele aangepaste varianten. Is de eigenaar een natuurlijke persoon die zelf kapitein is, dan gelden lichtere eisen, mits er in Nederland aan de wal een doorlopend bereikbare vertegenwoordiger is. Is het beheer overgedragen aan een beheervennootschap die voor rekening van de eigenaar werkt, dan moet die vennootschap aan de vestigings- en bereikbaarheidseisen voldoen. En voor een schip dat uitsluitend buiten beroep of bedrijf wordt gebruikt, volstaat een gevolmachtigde in Nederland die onverwijld kan handelen.

Waarom deze eisen

Een schip onder Nederlandse teboekstelling moet aanspreekbaar zijn. Bij een calamiteit, een aanhouding of een probleem met de bemanning moet er hier iemand zijn die kan beslissen, en niet alleen een postadres. De eisen dienen dus niet alleen het privaatrecht maar ook de handhaafbaarheid en het toezicht.

In de praktijk

Een buitenlandse investeerder wil een schip onder Nederlandse teboekstelling brengen. Hij moet een vestiging in Nederland hebben of het beheer onderbrengen bij een beheerder die dat heeft, en moet aanwijzen wie hier verantwoordelijk en doorlopend bereikbaar is. Voldoet de structuur later niet meer aan die eisen, dan kan dat leiden tot doorhaling van de teboekstelling, met alle gevolgen voor gevestigde rechten.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Wettekst