Boek 8 Artikel 1579 (8:1579 BW)

Gewichtsverlies door de aard van de zaken bij spoorvervoer

Met betrekking tot zaken, die ingevolge hun aard in het algemeen een gewichtsverlies ondergaan tijdens het vervoer, is de vervoerder, ongeacht de lengte van het afgelegde traject, slechts aansprakelijk voor het gedeelte van het verlies dat meer bedraagt dan: a. twee procent van de massa voor vloeibare of in vochtige toestand aangeboden zaken; b. één procent van de massa voor droge zaken.
Op de in lid 1 bedoelde beperking van de aansprakelijkheid kan geen beroep worden gedaan, indien wordt bewezen, dat het verlies, gelet op de omstandigheden van het geval, geen gevolg is van oorzaken, die de afwijking rechtvaardigen.
In het geval dat meer colli met één enkele vrachtbrief zijn vervoerd, wordt het gewichtsverlies berekend voor iedere collo, wanneer de massa ervan bij vertrek afzonderlijk op de vrachtbrief is vermeld of op andere wijze kan worden vastgesteld.
In geval van geheel verlies van de zaak of in geval van verlies van colli vindt voor de berekening van de schadevergoeding geen aftrek plaats wegens gewichtsverlies tijdens het vervoer.
Dit artikel laat de artikelen 1571 en 1573 onverlet.

Toelichting

Dit artikel gaat over lading die tijdens het vervoer vanzelf lichter wordt. Sommige zaken verliezen door hun aard massa: vloeistoffen verdampen, vochtige producten drogen in, bulkgoed slijt. De wet erkent dat en laat de spoorvervoerder daarvoor alleen aansprakelijk zijn voor zover het verlies boven een vaste drempel uitkomt.

De drempels

Het eerste lid noemt twee percentages, en die gelden ongeacht hoe lang het afgelegde traject was. Er wordt dus niet gerekend met afstand of reistijd.

Twee procent van de massa voor zaken die vloeibaar of in vochtige toestand zijn aangeboden.

- Eén procent van de massa voor droge zaken.

Geen beroep bij een andere oorzaak

De beperking is geen vrijbrief. Wordt bewezen dat het verlies, gelet op de omstandigheden, niet voortkomt uit oorzaken die de afwijking rechtvaardigen, dan kan de vervoerder er geen beroep op doen. Ontbreekt er lading door een lek, door morsen bij het rangeren of door diefstal, dan gaat het niet om natuurlijk gewichtsverlies en helpt dit artikel hem niet.

Berekening per collo

Zijn meerdere colli onder één vrachtbrief vervoerd, dan wordt het gewichtsverlies per collo berekend, mits de massa daarvan bij vertrek afzonderlijk op de vrachtbrief staat of anderszins is vast te stellen. Dat is gunstig voor de rechthebbende: de drempel wordt dan niet over de hele zending uitgesmeerd.

Niet bij volledig verlies

Het vierde lid sluit een oneigenlijk gebruik uit. Bij geheel verlies van de zaak of bij verlies van hele colli wordt geen aftrek toegepast wegens gewichtsverlies tijdens het vervoer. Wat er niet meer is, kan immers ook niet zijn ingedroogd. Het artikel laat verder de algemene aansprakelijkheidsregeling en de bewijslastverdeling van deze titel onverlet.

In de praktijk

Een partij vers geoogste producten komt lichter aan dan bij vertrek gewogen. Blijft het verlies onder de drempel voor vochtig aangeboden zaken, dan is er niets te vorderen. Ligt het er ruim boven en wijst niets op indroging, dan kan de vervoerder zich er niet achter verschuilen. Nauwkeurig wegen bij vertrek en bij aankomst is dus voor beide partijen het begin van elke discussie. Zonder weegbon aan beide zijden is niet vast te stellen of de drempel is overschreden.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Wettekst