Boek 8 Artikel 1354 (8:1354 BW)

Luchtvracht wordt vaak juist gekozen vanwege de snelheid: reserveonderdelen die een productielijn stilleggen, medische zendingen, verse producten. Vertraging is daarom een zelfstandige tekortkoming, naast schade aan de zaken zelf.

De verplichting

De vervoerder moet de ten vervoer ontvangen zaken zonder vertraging vervoeren. De wet noemt geen termijn; wat te lang is, hangt af van wat partijen zijn overeengekomen en van wat bij dit soort vervoer gebruikelijk is. Een zending die twee dagen op een overslagpunt blijft liggen, roept al snel vragen op.

Wanneer de vervoerder vrijuit gaat

Hij is niet aansprakelijk voor schade uit vertraging als hij en degenen van wier hulp hij zich bij de uitvoering bediende alle maatregelen hebben genomen die redelijkerwijs konden worden gevergd om de schade te vermijden, of als het hun onmogelijk was die maatregelen te nemen.

Er zijn dus twee routes naar dezelfde uitkomst: alles hebben gedaan wat redelijk was, of in de onmogelijkheid hebben verkeerd om iets te doen. In beide gevallen gaat het niet alleen om de vervoerder zelf, maar ook om zijn hulppersonen.

Waar het in de beoordeling om draait

• Is er gezocht naar alternatieven, zoals een andere vlucht of een andere route?
• Is de afzender geïnformeerd, zodat hij zelf maatregelen kon nemen?

- Waren de omstandigheden werkelijk buiten de invloedssfeer van de vervoerder en zijn hulppersonen?

In de praktijk

Een zending reserveonderdelen mist door een technisch mankement de geplande vlucht en komt twee dagen later aan; de ontvanger heeft intussen productieverlies geleden. De vervoerder zal moeten laten zien wat hij heeft gedaan: heeft hij gezocht naar capaciteit bij een andere maatschappij, heeft hij de afzender tijdig gewaarschuwd, was er redelijkerwijs meer mogelijk? Kan hij dat niet, dan is hij aansprakelijk, met inachtneming van de begrenzing die deze afdeling kent. Voor afzenders met tijdkritische lading is het verstandig het belang van de aankomsttijd vooraf kenbaar te maken. Dat maakt duidelijk wat er op het spel staat en helpt bij de beoordeling van de maatregelen die redelijkerwijs konden worden gevergd. Voor de vervoerder is het omgekeerd verstandig zijn inspanningen onderweg vast te leggen, want juist daarop wordt hij beoordeeld. Een logboek van gezochte alternatieven is daarbij het meest overtuigende bewijs.