De vervoerder is niet aansprakelijk in geval van verlies of beschadiging overkomen aan geldstukken, verhandelbare documenten, goud, zilver, juwelen, sieraden, kunstvoorwerpen of andere zaken van waarde, tenzij deze zaken van waarde aan de vervoerder in bewaring zijn gegeven en hij overeengekomen is hen in zekerheid te zullen bewaren.
Boek 8 Artikel 1151 (8:1151 BW)
Kostbaarheden van de reiziger bij personenvervoer over de weg
Wettekst
Toelichting
Geld, sieraden en kunst reizen mee zonder dat de vervoerder weet wat er in een tas of koffer zit. Dit artikel trekt daaruit de consequentie voor het personenvervoer over de weg: voor zulke kostbaarheden is de vervoerder in beginsel niet aansprakelijk.
Om welke zaken het gaat
De wet noemt geldstukken, verhandelbare documenten, goud, zilver, juwelen, sieraden en kunstvoorwerpen, en sluit die opsomming af met een open categorie: andere zaken van waarde. Dat slot maakt duidelijk dat het om een type gaat en niet om een uitputtende lijst. Kenmerkend is dat de waarde in geen verhouding staat tot de omvang, zodat de vervoerder niet kan vermoeden wat hij onder zich heeft.
De uitzondering
De uitsluiting vervalt als aan twee voorwaarden samen is voldaan. De zaken van waarde moeten aan de vervoerder in bewaring zijn gegeven, en hij moet zijn overeengekomen dat hij ze in zekerheid zal bewaren. Is dat het geval, dan herleven de gewone regels: de aanspraak moet dan alsnog worden gegrond op de bagageregeling of op de gemaakte bewaarafspraak. Alleen melden dat er iets kostbaars in de koffer zit is dus niet genoeg; er moet een afspraak over die bewaring liggen.
Die dubbele eis beschermt beide kanten. De vervoerder weet dan wat hij onder zich krijgt en kan er maatregelen voor treffen, en de reiziger weet dat hij niet mag rekenen op een stilzwijgende bescherming die de vervoerder niet kan waarmaken.
Wat dit betekent voor de reiziger
- Kostbaarheden horen niet ongemeld in een koffer die in het bagageruim verdwijnt.
- Wie ze toch wil meegeven, moet ze uitdrukkelijk in bewaring geven en over veilige bewaring een afspraak maken.
- Voor gewone bagage blijft de regeling van artikel 8:1150 BW gelden; dit artikel haalt daar alleen de kostbaarheden uit.
In de praktijk
Een passagier stopt een horlogecollectie in zijn ruimbagage en zegt daar niets over. Verdwijnt de koffer, dan kan hij voor de horloges niets van de vervoerder verlangen; voor de kleding in dezelfde koffer ligt dat anders. Had hij bij het inladen gemeld wat hij bij zich had en was afgesproken dat de vervoerder de collectie apart en veilig zou bewaren, dan zou de uitzondering wel gelden. Voor wie kostbaarheden meeneemt is de les eenvoudig: houd ze bij je, of maak er vooraf een uitdrukkelijke afspraak over.