De vervoerder is niet gehouden, doch vóór de afgifte van de vrachtbrief aan de afzender wel gerechtigd, te onderzoeken of de daarop omtrent de zaken vermelde gegevens juist, nauwkeurig en volledig zijn. Hij is bevoegd zijn bevindingen ten aanzien van de zaken op de vrachtbrief aan te tekenen.
Boek 8 Artikel 1120 (8:1120 BW)
Controlerecht van de wegvervoerder op de vrachtbrief
Wettekst
Toelichting
Een chauffeur die een zending aanneemt, kan zelden alles natellen of wegen. Artikel 8:1120 BW regelt hoever zijn verantwoordelijkheid gaat bij goederenvervoer over de weg, en geeft hem tegelijk een instrument om zich in te dekken.
Een recht, geen plicht
De vervoerder is niet gehouden te onderzoeken of de gegevens over de zaken op de vrachtbrief juist, nauwkeurig en volledig zijn. Hij mag dat wel doen, en dan alleen vóór de afgifte van de vrachtbrief aan de afzender. Dat hij niet hoeft te controleren, betekent niet dat nalaten zonder gevolg blijft: volgens artikel 8:1124 BW leveren vermeldingen over de ten vervoer ontvangen zaken bewijs tegen hem op voor zover een zorgvuldig vervoerder de juistheid ervan kan beoordelen, of hij nu heeft gekeken of niet.
Die verdeling past bij de werkelijkheid. Een verzegelde container of een gewikkelde pallet laat zich niet controleren zonder de zending open te breken, en dat is niet wat van een vervoerder wordt verwacht.
- controleren mag wel, maar het hoeft niet
- het moet gebeuren vóór afgifte van de vrachtbrief
- bevindingen mogen op het document worden genoteerd
Aantekeningen maken
De tweede zin geeft de vervoerder de bevoegdheid zijn bevindingen over de zaken op de vrachtbrief aan te tekenen. Dat is in de praktijk zijn belangrijkste beschermingsmiddel: ziet hij natte dozen, ingedeukte pallets of een afwijkend aantal colli, dan kan hij dat vastleggen op het moment dat het nog te controleren valt.
Wat zo'n aantekening waard is
Artikel 8:1124 BW werkt uit welke bewijskracht die notities hebben. Kort gezegd binden zij de afzender niet zonder meer; die kan ze betwisten, tenzij hij afzonderlijk heeft getekend voor de juistheid ervan. Een aantekening is dus geen bewijs op zichzelf, maar zij markeert wel wat de vervoerder bij ontvangst heeft waargenomen, en dat is bij een latere claim vaak doorslaggevend voor de geloofwaardigheid.
Wie zijn aantekening kracht wil geven, ondersteunt haar daarom met foto's, een weegbon of een medeondertekening door de laadploeg.
In de praktijk
Een chauffeur ziet dat drie van de twintig dozen zijn ingedrukt. Hij noteert dat op de vrachtbrief voordat hij vertrekt. Komt er later een claim over beschadigde inhoud, dan staat vast dat de schade er al was bij belading, althans dat hij dat toen heeft gemeld. Laat hij het na, dan begint hij de discussie met lege handen. Voor verladers werkt het omgekeerd: lees de aantekeningen vóórdat de wagen wegrijdt en reageer erop als ze niet kloppen.