Boek 8 Artikel 1115 (8:1115 BW)

Documenten en inlichtingen bij goederenvervoer over de weg

De afzender is verplicht de vervoerder de schade te vergoeden die deze lijdt doordat, door welke oorzaak dan ook, niet naar behoren aanwezig zijn de documenten en inlichtingen, die van de zijde van de afzender vereist zijn voor het vervoer dan wel ter voldoening aan vóór de aflevering van de zaken te vervullen douane- en andere formaliteiten.
De vervoerder is verplicht redelijke zorg aan te wenden, dat de documenten, die in zijn handen zijn gesteld niet verloren gaan of onjuist worden behandeld. Een door hem ter zake verschuldigde schadevergoeding zal die, verschuldigd uit hoofde van de artikelen 1103 tot en met 1108 in geval van verlies van de zaken, niet overschrijden.
De vervoerder is niet gehouden, doch wel gerechtigd, te onderzoeken of de hem gedane opgaven juist en volledig zijn.
Zijn bij het verstrijken van de tijd, waarbinnen de in het eerste lid genoemde documenten en inlichtingen aanwezig moeten zijn, deze, door welke oorzaak dan ook, niet naar behoren aanwezig, dan zijn, behalve in het geval van tijdbevrachting, de artikelen 1112 en 1113 van overeenkomstige toepassing.

Toelichting

Internationaal wegvervoer draait op papier: douaneaangiften, vergunningen, begeleidingsdocumenten. Ontbreekt er iets, dan staat een vrachtwagen stil. Artikel 8:1115 BW wijst aan wie dat risico draagt bij goederenvervoer over de weg.

Het risico van de afzender

De afzender moet de vervoerder de schade vergoeden die deze lijdt doordat de documenten en inlichtingen ontbreken die van zijn kant nodig zijn voor het vervoer of voor douane- en andere formaliteiten die vóór aflevering moeten zijn afgewikkeld. De wet voegt eraan toe: door welke oorzaak dan ook. Het gaat dus niet om schuld, maar om risico.

Ook wanneer een expediteur of een instantie te traag was, blijft de rekening bij de afzender. Hij overziet zijn handelsketen; de vervoerder niet.

de vergoedingsplicht is niet aan schuld gebonden
zij ziet op vervoersdocumenten en op douaneformaliteiten

- de vervoerder hoeft de opgaven niet te controleren

De zorgplicht van de vervoerder

Daar staat een beperkte verplichting tegenover. Documenten die aan de vervoerder zijn overhandigd, moet hij met redelijke zorg behandelen: niet kwijtraken, niet verkeerd gebruiken. Gaat dat mis, dan is zijn schadevergoeding begrensd. Zij kan niet hoger zijn dan wat hij volgens de artikelen 8:1103 tot en met 8:1108 BW zou moeten betalen bij verlies van de zaken zelf.

Die koppeling is verstandig. Een zoekgeraakt document kan in theorie enorme gevolgschade veroorzaken; door aan te sluiten bij de limiet voor ladingverlies blijft het risico van de vervoerder berekenbaar.

Geen controleplicht

Net als bij de opgaven over de lading geldt dat de vervoerder wel mag maar niet hoeft te onderzoeken of de aan hem gedane opgaven juist en volledig zijn. Hij is geen douane-expediteur en hoeft die rol ook niet op zich te nemen.

Als de papieren er niet zijn

Zijn de documenten bij het verstrijken van de tijd niet naar behoren aanwezig, dan zijn de artikelen 8:1112 en 8:1113 BW van overeenkomstige toepassing, behalve bij tijdbevrachting. De vervoerder kan dan dus opzeggen of, bij een gedeeltelijk gebrek, kiezen of hij toch vertrekt, met de bijbehorende aanspraak op vracht en schade.

In de praktijk

Een exporteur laat een zending klaarzetten maar zijn uitvoeraangifte is nog niet rond. De vrachtwagen wacht een halve dag en mist zijn boekingsslot bij de terminal. Die schade komt voor rekening van de exporteur, zonder dat de vervoerder hoeft aan te tonen dat hij onzorgvuldig was. Wie internationaal verlaadt, plant het documentproces daarom net zo strak als de belading zelf.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Wettekst