Boek 8 Artikel 891 (8:891 BW)

Bij een schadegeval in de binnenvaart kunnen twee soorten regels over de omvang van de aansprakelijkheid tegelijk een rol spelen. De eerste komt uit de vervoerovereenkomst: de vervoerder is voor ladingschade slechts tot een bepaald bedrag aansprakelijk. De tweede komt uit de titels 7 en 12 van Boek 8, waarin de mogelijkheid is geregeld om de totale aansprakelijkheid per voorval te beperken door een fonds te stellen. Dit korte artikel bepaalt dat de tweede door de eerste niet wordt aangetast.

Wat 'onverlet' inhoudt

De afdeling over goederenvervoer over binnenwateren laat de titels 7 en 12 onverlet. Wat er in de vervoersregeling ook staat over aansprakelijkheid en over de omvang daarvan, het recht om zich daarnaast op de algemene beperking te beroepen blijft bestaan.

De twee regelingen hebben een verschillend bereik. De vervoersregeling ziet op de vordering van een ladingbelanghebbende uit zijn eigen vervoerovereenkomst. De titels 7 en 12 zien op alle vorderingen die uit hetzelfde voorval voortvloeien, ook die van partijen die geen overeenkomst met de vervoerder hebben, zoals de eigenaar van een beschadigde kade of een ander schip.

Wat de bepaling regelt

De bepaling voorkomt twijfel over de vraag of de bijzondere regeling voor de vervoerovereenkomst de algemene beperking opzij zet. Het antwoord van de wet is dat dat niet zo is: beide regelingen gelden naast elkaar. De vervoerder die door een of meer ladingbelanghebbenden wordt aangesproken, kan zich dus op de begrenzing uit de vervoersregeling beroepen en daarnaast, als de voorwaarden daarvoor vervuld zijn, op de beperking van zijn aansprakelijkheid voor het geheel van de vorderingen uit het voorval.

Over de hoogte van de bedragen zegt dit artikel niets. Die volgen uit de titels waarnaar het verwijst en uit de regelgeving die daarop is gebaseerd. Wie een concreet geval beoordeelt, moet nagaan welke bedragen golden op het moment van het voorval.

Voor ladingbelanghebbenden betekent het dat de hoogte van hun vordering uit de vervoerovereenkomst niet zonder meer bepaalt wat zij uiteindelijk ontvangen. Voor de vervoerder en zijn verzekeraar biedt de bepaling de grondslag om na een incident een beperkingsprocedure te starten.

• Ga na wat de vervoersregeling over de afzonderlijke vordering bepaalt.
• Houd daarnaast rekening met een beperkingsfonds voor het hele voorval.

- Meld uw vordering tijdig aan wanneer er een fonds wordt gevormd.

In de praktijk

Na een aanvaring raakt de lading van meerdere afzenders beschadigd en loopt ook een kade schade op. Iedere afzender heeft een vordering uit zijn vervoerovereenkomst, met de daarbij horende begrenzing. Wordt er vervolgens een beperkingsfonds gevormd, dan moeten al die vorderingen samen met de kadeschade uit dat fonds worden voldaan. Wie zijn vordering niet tijdig indient, mist de verdeling; wie dat wel doet, deelt naar evenredigheid mee. De wet laat daarbij een uitweg open: wordt bewezen dat de schade is ontstaan door eigen handelen of nalaten van degene die zich op de beperking beroept, met het opzet die schade te veroorzaken of roekeloos en met de wetenschap dat zij er waarschijnlijk uit zou voortvloeien, dan vervalt zijn recht op beperking.