Boek 8 Artikel 418 (8:418 BW)

Bij goederenvervoer over zee moet iemand bepalen waar het schip precies komt te liggen om te laden en te lossen. Dit artikel wijst de vervoerder aan als degene die dat tijdig moet doen. Dat is de hoofdregel voor gewoon lijnvervoer en voor andere vervoerovereenkomsten die geen bevrachting zijn.

Tijdig aanwijzen

De verplichting is niet alleen dat er een plek wordt aangewezen, maar dat dit tijdig gebeurt. De afzender moet zijn wegvervoer, zijn personeel en zijn documenten daarop kunnen afstemmen. Een aanwijzing die pas komt als het schip al aan de kade ligt, is te laat en kan tot schade leiden die voor rekening van de vervoerder komt.

De uitzonderingen bij bevrachting

Bij bevrachting ligt de rolverdeling anders, omdat het schip dan aan de wederpartij ter beschikking staat. Bij tijdbevrachting geldt de regeling van artikel 8:380 BW: de bevrachter geeft binnen de contractuele grenzen orders en staat in voor een veilige plaats. Bij reisbevrachting geldt artikel 8:419 BW, dat de bevrachter verplicht de plek aan te wijzen en aan die aanwijzing eisen stelt. In beide gevallen is de aanwijzing dus een zaak van de ladingzijde.

Waarom dat verschil bestaat

Bij lijnvervoer bepaalt de vervoerder de dienstregeling en de terminals; hij weet waar zijn schip terechtkan en heeft daar contracten voor. Bij bevrachting is het juist de bevrachter die de commerciële route bepaalt en die weet waar zijn lading vandaan komt of naartoe moet. De wet legt de verplichting steeds bij de partij die de keuze feitelijk maakt.

In de praktijk

Voor een verlader die een container meegeeft aan een lijndienst is dit artikel de basis om te eisen dat hij op tijd hoort naar welke terminal hij moet leveren. Blijft die informatie uit en moet hij vrachtwagens laten wachten of omboeken, dan is dat een gevolg van het niet tijdig aanwijzen. Wie een bevrachting sluit, moet zich juist realiseren dat de verantwoordelijkheid bij hemzelf ligt, met alle risico's van een onveilige of niet beschikbare ligplaats.