Boek 8 Artikel 394 (8:394 BW)

Een vervoerder ziet aan de buitenkant van een collo niet wat erin zit en hoe het behandeld moet worden. Dit artikel legt daarom op de afzender een informatieplicht. Tijdig, en over zowel de zaken zelf als de manier waarop zij behandeld moeten worden, moet hij de opgaven doen die voor de vervoerder van belang zijn.

Hoe ver de plicht reikt

Het eerste lid omschrijft de plicht met twee formules. De afzender moet de opgaven doen waartoe hij in staat is of behoort te zijn, en het gaat om gegevens waarvan hij weet of behoort te weten dat zij voor de vervoerder van belang zijn. Er is één uitzondering: de plicht geldt niet voor zover hij mag aannemen dat de vervoerder de gegevens al kent, bijvoorbeeld omdat het om een gangbare lading gaat die de vervoerder regelmatig voor hem vervoert.

Het woord 'tijdig' heeft een eigen betekenis. De gegevens moeten de vervoerder bereiken op een moment dat hij er nog iets mee kan, bijvoorbeeld bij het maken van het stuwplan, het reserveren van een geschikte plaats aan boord of het regelen van koeling. Het derde lid sluit daarbij aan door het tijdstip waarop de zaken ter beschikking van de vervoerder moeten zijn als ijkpunt te nemen.

Geen onderzoeksplicht voor de vervoerder

Het tweede lid bepaalt dat de vervoerder niet gehouden is te onderzoeken of de opgaven juist en volledig zijn, maar dat hij daartoe wel gerechtigd is. Hij mag dus op de opgaven afgaan. Kiest hij er toch voor ze na te gaan, dan doet hij dat omdat de wet hem die bevoegdheid geeft, niet omdat hij daartoe verplicht is; laat hij het na, dan kan hem dat niet worden tegengeworpen als een tekortkoming in een onderzoeksplicht.

Wat er gebeurt als de opgaven uitblijven

Ontbreken de gegevens geheel of gedeeltelijk op het moment waarop de zaken ter beschikking van de vervoerder moeten zijn, dan krijgt de vervoerder dezelfde mogelijkheden als wanneer de lading zelf uitblijft. De regeling over opzegging, over het aanvaarden van de reis, over de vorm van de opzegging en over vergoeding van schade uit artikel 8:392 BW is dan van overeenkomstige toepassing. Bij tijdbevrachting geldt dat niet. Het derde lid zegt uitdrukkelijk dat dit geldt door welke oorzaak de opgaven ook uitblijven.

In de praktijk

Wie een lading verscheept die gekoeld moet blijven, die niet naast bepaalde andere zaken mag staan of die bij hoge luchtvochtigheid gaat broeien, moet dat vooraf melden en niet pas bij het laden. Blijven de opgaven helemaal uit op het tijdstip waarop de zaken klaar moeten liggen, dan kan de vervoerder de overeenkomst opzeggen; is er maar over een deel van de lading iets opgegeven, dan heeft hij de keuze tussen opzeggen en uitvaren met datgene waarover hij wel is ingelicht. In beide gevallen kan hij vergoeding van zijn schade vorderen. Een schriftelijke vastlegging van wat en wanneer is opgegeven, maakt het voor de afzender eenvoudiger aan te tonen dat hij aan zijn plicht heeft voldaan.