Boek 8 Artikel 67 (8:67 BW)

Een expeditieopdracht valt of staat met papierwerk: aangiften, vergunningen, certificaten, verklaringen over de aard van de lading. Deze bepaling regelt wie de schade draagt als de stukken die uit de sfeer van de opdrachtgever komen ontbreken of niet deugen. Dat is de opdrachtgever, ongeacht de oorzaak.

Geen schuldvraag

Net als in de vervoerverhouding kiest de wet hier voor een risicoverdeling en niet voor een verwijtbaarheidstoets. Of het nu komt door een trage instantie, een vergissing van een derde of een storing in een systeem: in de verhouding met de expediteur blijft het aan de kant van de opdrachtgever hangen. Die kan het risico beheersen, de expediteur niet.

• Het stuk ontbreekt geheel op het moment dat het nodig is.

- Het is aanwezig maar onjuist, onvolledig of niet meer geldig.

Alleen documenten uit zijn sfeer

Het gaat alleen om papieren die uit het domein van de opdrachtgever komen en nodig zijn om de opdracht te kunnen uitvoeren. Stukken die bij de bedrijfsvoering van de expediteur of van de ingeschakelde vervoerder horen, vallen erbuiten. Bij de beoordeling telt dus in wiens sfeer het document thuishoort, niet wie het toevallig heeft ingevuld of doorgestuurd.

Welke schade

De expediteur kan vergoeding vorderen van wat hij werkelijk kwijt is. Denk aan een geannuleerde boeking, opslagkosten terwijl op papieren wordt gewacht, extra handling, boetes die aan hem worden opgelegd of aanspraken van de vervoerder die hij moet doorbetalen. Dat neemt niet weg dat ook hij zijn schade moet beperken zodra hij het probleem signaleert.

Samenhang met de opgaveplicht

Deze bepaling staat naast de plicht van de opdrachtgever om tijdig informatie over de zending te geven. Documenten en gegevens hangen samen: een certificaat is pas bruikbaar als de expediteur weet welke lading het betreft. In de praktijk lopen beide verplichtingen dan ook in elkaar over.

In de praktijk

Een expediteur boekt een zending naar een land buiten de Europese Unie en de exportvergunning blijkt niet rond. De container blijft staan, de afvaart vertrekt zonder de lading en er lopen terminalkosten door. Die rekening komt bij de opdrachtgever terecht. Wie dit wil voorkomen, spreekt bij aanvang af wie welk document wanneer aanlevert, en laat de expediteur bevestigen dat het dossier compleet is voordat de zending in beweging komt. Een korte checklist bij aanvang van de opdracht voorkomt de meeste van deze problemen.