Artikel 815 Rechtsvordering (815 Rv)

Wat er in een echtscheidingsverzoek en het ouderschapsplan moet staan

Onverminderd het in artikel 278, eerste lid, bepaalde vermeldt het verzoekschrift: a. de naam, de voornamen en voorzover bekend de woonplaats en de werkelijke verblijfplaats van de echtgenoot die niet de verzoeker is; b. voorzover bekend de naam van diens raadsman; c. de naam en de voornamen en voorzover bekend de woonplaats en de werkelijke verblijfplaats van ieder minderjarig kind van de echtgenoten te zamen of van een van hen.
Het verzoekschrift bevat een door beide echtgenoten ondertekend ouderschapsplan ten aanzien van: a. hun gezamenlijke minderjarige kinderen over wie de echtgenoten al dan niet gezamenlijk het gezag uitoefenen; b. de minderjarige kinderen over wie de echtgenoten ingevolge artikel 253sa of 253t het gezag gezamenlijk uitoefenen.
In het ouderschapsplan worden in ieder geval afspraken opgenomen over: a. de wijze waarop de echtgenoten de zorg- en opvoedingstaken, bedoeld in artikel 247 van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek, verdelen of het recht en de verplichting tot omgang, bedoeld in artikel 377a, eerste lid, van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek vormgeven; b. de wijze waarop de echtgenoten elkaar informatie verschaffen en raadplegen omtrent gewichtige aangelegenheden met betrekking tot de persoon en het vermogen van de minderjarige kinderen; c. de kosten van de verzorging en opvoeding van de minderjarige kinderen.
Het verzoekschrift vermeldt over welke van de gevraagde voorzieningen overeenstemming is bereikt en over welke van de gevraagde voorzieningen een verschil van mening bestaat met de gronden daarvoor. Tevens vermeldt het verzoekschrift op welke wijze de kinderen zijn betrokken bij het opstellen van het ouderschapsplan.
Bij de indiening van het verzoekschrift moeten worden overgelegd: a. een afschrift of uittreksel van de huwelijksakte; b. bescheiden betreffende de gronden waarop de rechter ingevolge artikel 4 rechtsmacht heeft; c. een afschrift of uittreksel van de akte van geboorte van ieder minderjarig kind van de echtgenoten te zamen of van een van hen; d. de processtukken die betrekking hebben op de voorlopige voorzieningen, bedoeld in de artikelen 822 en 823, indien deze zijn gevraagd; e. indien het een verzoek tot ontbinding van het huwelijk na scheiding van tafel en bed betreft: een authentiek afschrift van de rechterlijke uitspraak waarbij de scheiding van tafel en bed is uitgesproken.
Indien het ouderschapsplan, bedoeld in het tweede lid, of de stukken, bedoeld in het vijfde lid, onderdelen a tot en met c, redelijkerwijs niet kunnen worden overgelegd, kan worden volstaan met overlegging van andere stukken of kan op andere wijze daarin worden voorzien, een en ander ter beoordeling van de rechter.
Indien ten behoeve van minderjarige kinderen voorzieningen moeten worden getroffen, zendt de griffier onverwijld een afschrift van het verzoekschrift aan de raad voor de kinderbescherming.

Toelichting

Dit artikel is de checklist voor het verzoekschrift waarmee een scheiding wordt ingeleid. Het schrijft voor welke gegevens erin moeten staan, verplicht tot een ouderschapsplan wanneer er minderjarige kinderen zijn, en somt op welke stukken bij de indiening mee moeten. Wie hier iets overslaat, loopt vertraging op voordat de zaak inhoudelijk begint. Kunnen bepaalde stukken of het ouderschapsplan redelijkerwijs niet worden overgelegd, dan biedt het zesde lid een uitweg; daarover verderop meer.

De gegevens die het verzoek moet bevatten

Naast wat artikel 278 Rv aan elk verzoekschrift eist, moeten worden vermeld: de naam, de voornamen en voor zover bekend de woonplaats en de werkelijke verblijfplaats van de andere echtgenoot, voor zover bekend de naam van diens raadsman, en dezelfde gegevens van ieder minderjarig kind van de echtgenoten samen of van een van hen. Het gaat dus ook om kinderen die maar van één van beide echtgenoten zijn. De woorden voor zover bekend maken duidelijk dat de verzoeker niet meer hoeft op te geven dan hij weet.

Het ouderschapsplan

Zijn er minderjarige kinderen bij betrokken, dan bevat het verzoekschrift een door beide echtgenoten ondertekend ouderschapsplan. Dat plan gaat over de gezamenlijke kinderen en over de kinderen over wie zij op grond van het Burgerlijk Wetboek gezamenlijk het gezag uitoefenen. In dat plan moeten in elk geval drie onderwerpen worden geregeld.

De zorg- en opvoedingstaken: hoe die worden verdeeld, of hoe de omgang wordt vormgegeven.
Informatie en overleg: hoe de ouders elkaar op de hoogte houden en raadplegen over gewichtige zaken rond het kind.

- De kosten van verzorging en opvoeding van de kinderen.

Waar u het over eens bent en waar niet

Het verzoekschrift moet vermelden over welke gevraagde voorzieningen overeenstemming bestaat en over welke niet, met de gronden daarvoor. Ook moet erin staan op welke manier de kinderen bij het opstellen van het ouderschapsplan zijn betrokken. Ouders moeten dus in het verzoekschrift uitleggen hoe zij de kinderen daarbij hebben betrokken.

De stukken die mee moeten

Bij de indiening moeten onder meer worden overgelegd: een afschrift of uittreksel van de huwelijksakte, stukken waaruit blijkt waarop de rechtsmacht van de rechter volgens artikel 4 Rv berust, geboorteakten van de minderjarige kinderen, de processtukken over eerder gevraagde voorlopige voorzieningen als bedoeld in de artikelen 822 en 823 Rv, en bij ontbinding na scheiding van tafel en bed een authentiek afschrift van die eerdere uitspraak.

Als iets niet lukt

Kunnen het ouderschapsplan of bepaalde stukken redelijkerwijs niet worden overgelegd, dan kan worden volstaan met andere stukken of kan er op een andere manier in worden voorzien, ter beoordeling van de rechter. Die mogelijkheid is er bijvoorbeeld voor de situatie waarin de ene echtgenoot onvindbaar is of elke medewerking weigert: de scheiding hoeft daar niet op vast te lopen, maar er moet wel worden uitgelegd waarom het niet is gelukt. Zijn er voorzieningen voor minderjarige kinderen nodig, dan stuurt de griffier onverwijld een afschrift van het verzoekschrift naar de raad voor de kinderbescherming.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

Wanneer is een fout een kennelijke fout?

Hoge Raad · 2013-10-04 · ECLI:NL:HR:2013:847

Een moeder vroeg vervangende toestemming om met de kinderen naar Finland te verhuizen. De Hoge Raad overweegt dat het uitgangspunt van gelijkwaardig ouderschap ook moet doorwerken in de situatie die na een verhuizing ontstaat. Het ouderschapsplan dat de ouders op grond van het tweede lid bij hun verzoekschrift moeten overleggen, of de ouderschapsregeling die de rechter op grond van het zesde lid vaststelt als zo'n plan redelijkerwijs niet kan worden overgelegd, moet daarom voorzien in een zorgverdeling die dat uitgangspunt zoveel mogelijk waarborgt. Het plan is daarmee niet louter een formaliteit bij het verzoekschrift.
Toestemming geven zonder regeling in het dictum?

Hoge Raad · 2016-11-25 · ECLI:NL:HR:2016:2709

Het hof gaf toestemming om met het kind naar het buitenland te verhuizen, zonder een ouderschapsregeling in het dictum vast te leggen. De Hoge Raad zet het stelsel uiteen: rust op de ouders de verplichting een ouderschapsplan op te stellen, dan houdt de rechter de beslissing over de zorgverdeling en de hoofdverblijfplaats in beginsel aan totdat daaraan is voldaan; kan redelijkerwijs geen plan worden overgelegd, dan kan hij zelf een ouderschapsregeling vaststellen op grond van het zesde lid. Daaruit volgt echter niet dat vervangende toestemming voor een verhuizing alleen mag worden gegeven als de rechter zo'n regeling tegelijk in zijn dictum opneemt; onder omstandigheden kan de toestemming worden verleend terwijl nog geen definitieve regeling is vastgesteld. Omdat de vaststelling van de regeling nog onderwerp was van de procedure bij de rechtbank en het hof ervan mocht uitgaan dat ten minste de voorgestelde regeling tot stand zou komen, hoefde het hof die regeling niet in het dictum op te nemen.
Wat moet er in een ouderschapsplan staan?

Hoge Raad · 2024-11-22 · ECLI:NL:HR:2024:1718

Ouders hadden in hun ouderschapsplan afspraken gemaakt over de kosten van hun kind, die in de praktijk niet uitpakten zoals bedoeld. De Hoge Raad zet uiteen dat een uitspraak of overeenkomst over levensonderhoud alleen kan worden gewijzigd wanneer zij door gewijzigde omstandigheden ophoudt aan de wettelijke maatstaven te voldoen, en dat die maatstaven de behoefte van de gerechtigde en de draagkracht van de plichtige zijn. Dat een afspraak anders werkt dan partijen voor ogen stond, raakt behoefte noch draagkracht en is dus geen wijziging van omstandigheden in deze zin. De Hoge Raad voegt eraan toe dat in zaken over levensonderhoud uit Boek 1 de verzoekschriftprocedure dwingend is voorgeschreven, ook als ontbinding van een alimentatieovereenkomst wordt gevraagd.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

Wettekst