- De namen en woonplaatsen van de getuigen worden ten minste tien dagen voor het verhoor aan de wederpartij en aan de griffier opgegeven. De belanghebbende partij roept de getuigen ten minste tien dagen voor het verhoor bij exploot of bij aangetekende brief op. De dag van de oproeping en de dag van het verhoor worden niet meegerekend bij het bepalen van deze termijn. Indien een partij meer getuigen heeft voorgebracht dan redelijkerwijs noodzakelijk was, kan de rechter daarmee bij de veroordeling in de kosten rekening houden.
- De oproeping maakt melding van dag, uur en plaats van het verhoor, van de feiten waaromtrent bewijs moet worden geleverd en van de gevolgen, verbonden aan het niet verschijnen ter zitting.
Artikel 170 Rv: De oproeping van getuigen en de termijn van tien dagen
De oproeping van getuigen en de termijn van tien dagen
Wettekst
Toelichting
Artikel 170 Rv bevat de spelregels voor het oproepen van getuigen, en die zijn strak. De namen en woonplaatsen van de getuigen gaan ten minste tien dagen voor het verhoor naar de wederpartij en naar de griffier. Binnen diezelfde termijn roept de belanghebbende partij haar getuigen op, bij exploot of bij aangetekende brief. De dag van de oproeping en de dag van het verhoor tellen bij die tien dagen niet mee.
Twee handelingen, één termijn
Het gaat om twee dingen die vaak door elkaar lopen. U meldt wie u laat horen, en u roept die mensen op. Het eerste is bestemd voor de wederpartij en de griffier: zij moeten weten wie er komt, zodat de ander zich kan voorbereiden en zo nodig zelf getuigen kan regelen voor de contra-enquête. Het tweede is de oproeping zelf, gericht aan de getuige.
Die oproeping kan op twee manieren. Een aangetekende brief is goedkoop en meestal voldoende. Een exploot, uitgebracht door een deurwaarder, kost meer maar weegt zwaarder: alleen na een oproeping bij exploot kan een getuige die wegblijft op grond van artikel 172 Rv door de openbare macht worden gehaald.
Wat er in de oproeping moet staan
- Dag, uur en plaats van het verhoor, zodat de getuige weet waar en wanneer hij wordt verwacht.
- De feiten waarover bewijs moet worden geleverd, zodat hij weet waar het over gaat en zijn geheugen kan opfrissen.
- De gevolgen van niet verschijnen, zodat hij weet dat wegblijven geen vrijblijvende keuze is.
Niet meer getuigen dan nodig
De slotzin van het eerste lid bevat een waarschuwing die makkelijk over het hoofd wordt gezien. Brengt een partij meer getuigen voor dan redelijkerwijs nodig was, dan kan daarmee bij de veroordeling in de kosten rekening worden gehouden. Vijf mensen laten komen die alle vijf hetzelfde zeggen, kan u dus geld kosten, ook als u de zaak wint.
Een voorbeeld
Een ondernemer moet bewijzen dat een levering is afgesproken. Ruim tien dagen van tevoren meldt hij de namen van zijn drie getuigen bij de wederpartij en de griffier, en stuurt hij hun een aangetekende brief met de datum, het onderwerp en de mededeling wat er gebeurt als zij niet komen. Verschijnt er een niet, dan kan hij op grond van artikel 171 Rv om een nieuwe dag vragen en die getuige alsnog bij exploot laten oproepen.
In de praktijk
Reken de termijn zorgvuldig na en houd er rekening mee dat de dag van oproeping en de dag van het verhoor buiten de telling blijven. Verstuur aangetekend en bewaar het verzendbewijs, want zonder dat bewijs kunt u later niet aantonen dat er tijdig is opgeroepen.
Bel uw getuigen daarnaast gewoon even na. De wettelijke oproeping is een formaliteit die u moet naleven, maar het is het menselijke contact dat ervoor zorgt dat iemand daadwerkelijk komt en zich heeft voorbereid.
Relevante jurisprudentie
Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.
-
Wie geen contra-enquête neemt, krijgt geen tweede kans
Nadat de rechter heeft bepaald welke partij waarover getuigenbewijs mag leveren, is het volgens de Hoge Raad op de voet van art. 170 Rv aan die partij om — met inachtneming van de eisen van een goede procesorde — te bepalen wie en hoeveel getuigen worden gehoord. Hetzelfde geldt voor de wederpartij die aanspraak heeft op contra-enquête. De rechter stelt dus het kader vast, maar maakt niet de keuze van de getuigen.
-
Twee wegen voor een getuige in het buitenland
In een voorlopig getuigenverhoor met getuigen in het buitenland zet de Hoge Raad uiteen welke mogelijkheden de rechter heeft: wenst een partij een getuige te laten horen die in het buitenland woont, dan kan de rechter onder meer bepalen dat de getuige voor hem dient te verschijnen, of een buitenlandse autoriteit verzoeken de getuige te horen (art. 176 Rv). De keuze tussen die wegen is daarmee niet vooraf vastgelegd.
Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.