Artikel 729d Rechtsvordering (729d Rv)

Dit artikel regelt de praktische kant van het beslag op luchtvaartuigen: welke voorzieningenrechter verlof mag geven, welke algemene bepalingen hier niet gelden en welke juist wel, en wat de beslaglegger moet doen als hij de hoofdzaak niet op tijd begint.

Welke voorzieningenrechter verlof geeft

Naast de rechter die volgens de algemene regel bevoegd is, kunt u terecht bij de voorzieningenrechter van de rechtbank in het gebied waar het luchtvaartuig wordt verwacht. Deze bevoegdheid komt naast die van de rechter die volgens de algemene regel van artikel 700 Rv bevoegd is, en vervangt die dus niet. Het aanknopingspunt dat de wettekst gebruikt, is het rechtsgebied waarin het luchtvaartuig 'wordt verwacht'. Wie van deze mogelijkheid gebruikmaakt, kan in het verzoekschrift aangeven waar en wanneer het toestel wordt verwacht, bijvoorbeeld aan de hand van vluchtgegevens.

Bepalingen die hier niet gelden

Het eerste lid van artikel 711 Rv is niet van toepassing. De schuldeiser hoeft dus niet aan te tonen dat er gegronde vrees voor verduistering bestaat. Ook artikel 712 Rv, dat de uitvoeringsregels van het beslag op roerende zaken van overeenkomstige toepassing verklaart, geldt hier niet.

Daarnaast is de tweede zin van het tweede lid van artikel 708 Rv uitgeschakeld: de mogelijkheid voor een derde-eigenaar om zich schriftelijk bij de deurwaarder tegen het verhaal te verzetten, bestaat bij dit beslag niet. Die derde kan wel als belanghebbende opheffing vorderen volgens artikel 705 Rv.

Bepalingen die wel meegelden

Van overeenkomstige toepassing zijn de artikelen 584c tot en met 584e Rv en artikel 513a Rv. De eerste drie staan in de afdeling over het executoriale beslag op luchtvaartuigen; door de verwijzing gelden zij, met de nodige aanpassingen, ook voor het conservatoire beslag.

Als de hoofdzaak uitblijft

Staat het toestel in het register te boek en wordt de eis in de hoofdzaak niet binnen de termijn van artikel 700 Rv, derde lid, ingesteld, dan moet de beslaglegger de inschrijving van het beslag onverwijld laten doorhalen. Laat hij dat na, dan is hij aansprakelijk voor de schade. Een inschrijving die blijft staan terwijl het beslag is vervallen, bemoeilijkt verkoop en financiering van het toestel.

Een voorbeeld

Een brandstofleverancier weet dat een toestel over twee dagen op een Nederlandse luchthaven wordt verwacht. Hij vraagt verlof bij de voorzieningenrechter in dat gebied, zodat de deurwaarder kan optreden zodra het toestel er staat. Begint hij daarna de bodemprocedure niet binnen de gestelde termijn, dan moet hij zelf zorgen dat de inschrijving verdwijnt.

In de praktijk

Voor de schuldeiser draait het om timing en voorbereiding: het verlof, de deurwaarder en de gegevens van het toestel moeten klaar zijn voordat het landt.

Voor de exploitant is snelheid van belang. Naast opheffing in kort geding biedt artikel 729b Rv de mogelijkheid zekerheid te stellen, waarna het beslag moet worden opgeheven.