Artikel 1054 Rechtsvordering (1054 Rv)

Artikel 1054 Rv legt vast dat arbiters in beginsel oordelen naar de regels van het recht, net als de gewone rechter. Daarnaast regelt het artikel welk recht dat dan is, wanneer arbiters als goede personen naar billijkheid beslissen, en dat gebruiken in de branche altijd meewegen.

Beslissen naar recht is de hoofdregel

Het uitgangspunt is dat het scheidsgerecht het toepasselijke recht toepast, met alles wat daarbij hoort: wettelijke bepalingen, contractsuitleg, verjaring, bewijslastverdeling.

De rechtskeuze en de billijkheid

Hebben partijen afgesproken welk recht geldt, dan volgt het scheidsgerecht die keuze.

Ontbreekt een rechtskeuze, dan past het scheidsgerecht de rechtsregels toe die het in aanmerking acht te komen. De wet laat de keuze in dat geval dus bij het scheidsgerecht zelf. Partijen kunnen hun arbiters bij overeenkomst ook opdracht geven tot een oordeel als goede personen naar billijkheid. Het derde lid verlangt daarvoor een opdracht van partijen bij overeenkomst. Zonder zo'n opdracht blijft de hoofdregel gelden en beslissen arbiters naar recht.

Handelsgebruiken tellen altijd mee

Het vierde lid bepaalt dat het scheidsgerecht in alle gevallen rekening houdt met de toepasselijke handelsgebruiken. Het kan gaan om gebruiken bij levertijden, keuringen, monsters of betalingscondities die in een bepaalde sector gangbaar zijn.

In de praktijk

Een rechtskeuze in het contract voorkomt dat het scheidsgerecht zelf moet bepalen welke rechtsregels in aanmerking komen. Wie een oordeel naar billijkheid wil, legt dat bij overeenkomst vast als opdracht aan het scheidsgerecht, zoals het derde lid verlangt. Ontbreekt zo'n opdracht, dan geldt de hoofdregel van het eerste lid: beslissen naar de regels des rechts.