- De rechter verbetert te allen tijde op verzoek van een partij of ambtshalve in zijn vonnis, arrest of beschikking een kennelijke rekenfout, schrijffout of andere kennelijke fout die zich voor eenvoudig herstel leent. De rechter gaat niet tot de verbetering over dan na partijen in de gelegenheid te hebben gesteld zich daarover uit te laten.
- De verbetering wordt op een door de rechter nader te bepalen dag uitgesproken en wordt met vermelding van deze dag en van de naleving van de tweede volzin van het eerste lid op de minuut van het vonnis, het arrest of de beschikking gesteld.
- Van de verbeterde minuut verstrekt de griffier op de dag van de uitspraak aan de in de oorspronkelijke procedure verschenen partijen een afschrift, zo nodig opgemaakt in executoriale vorm. Een eerder verstrekt afschrift opgemaakt in executoriale vorm verliest hierdoor zijn kracht. De partij die in het bezit is van een afschrift als bedoeld in de vorige zin, geeft dit af aan de griffier. Was de executie reeds aangevangen, dan kan deze met inachtneming van de verbetering worden voortgezet op grond van een na de verbetering afgegeven afschrift opgemaakt in executoriale vorm.
- Tegen de verbetering of de weigering daarvan staat geen voorziening open.
←
Terug 30 · De plicht om uitspraken te motiveren
Verder 32 · Aanvulling van een uitspraak waarin een beslissing ontbreekt
→
Artikel 31 Rv: Herstel van een kennelijke fout in de uitspraak
Herstel van een kennelijke fout in de uitspraak
Wettekst
Toelichting
In een uitspraak kan een fout sluipen: een verkeerd bedrag, een naam die niet klopt, een datum die er één naast zit. Daarvoor hoeft niemand in hoger beroep. De rechter verbetert te allen tijde, op verzoek van een partij of uit zichzelf, een kennelijke rekenfout, schrijffout of andere kennelijke fout die zich voor eenvoudig herstel leent. Voordat hij dat doet, moet hij partijen in de gelegenheid stellen zich daarover uit te laten.
Wat een kennelijke fout is
Het moet gaan om een vergissing die voor iedereen zichtbaar is als vergissing en die zich eenvoudig laat herstellen. Het gaat dus niet om een oordeel waar u het niet mee eens bent.
- Wel. Een optelling die niet klopt, een verschrijving in een naam of adres, een verwijzing naar het verkeerde onderdeel van het dictum.
- Niet. Een verkeerde waardering van het bewijs, een onjuiste uitleg van een contract of een beslissing die u onjuist vindt. Daarvoor bestaat hoger beroep.
- Evenmin. Een onderdeel waarover in het geheel niet is beslist; daarvoor bestaat de aanvulling van artikel 32 Rv.
De wettekst stelt beide eisen naast elkaar: de fout moet kennelijk zijn en zich lenen voor eenvoudig herstel. Ontbreekt een van beide, dan biedt dit artikel geen oplossing.
Hoe het verloopt
De verbetering wordt uitgesproken op een door de rechter te bepalen dag en wordt op de minuut van de uitspraak gesteld, met vermelding van die dag en van het feit dat partijen zijn gehoord. De minuut is het originele, door de rechter ondertekende exemplaar dat bij het gerecht blijft. De griffier verstrekt op de dag van de uitspraak aan de partijen die in de oorspronkelijke procedure zijn verschenen een afschrift van de verbeterde minuut, zo nodig in executoriale vorm.
Dat partijen eerst worden gehoord, is geen formaliteit. De wet verlangt dat de naleving daarvan op de minuut wordt vermeld. Ook als de rechter de fout zelf ontdekt, krijgen partijen dus gelegenheid te reageren voordat de tekst wordt aangepast.
Gevolgen voor een lopende executie
Hier zit het praktisch belangrijkste deel. Een eerder verstrekt afschrift in executoriale vorm verliest door de verbetering zijn kracht, en wie zo'n afschrift heeft moet het aan de griffier afgeven. Was de executie al begonnen, dan kan die met inachtneming van de verbetering worden voortgezet op basis van een na de verbetering afgegeven afschrift in executoriale vorm. De deurwaarder werkt dus verder op het nieuwe stuk; het oude is waardeloos geworden.
Geen rechtsmiddel
Tegen de verbetering, en ook tegen de weigering om te verbeteren, staat volgens het vierde lid geen voorziening open. Het gaat om herstel van een vergissing, niet om een nieuw oordeel over de zaak. Wie het inhoudelijk niet eens is met de uitspraak, gebruikt daarvoor de gewone rechtsmiddelen tegen die uitspraak, met de termijnen die daarvoor gelden.
In de praktijk
Ontdekt u een fout, dien dan snel een schriftelijk verzoek in bij het gerecht dat de uitspraak deed, met precieze aanduiding van de passage en van wat er had moeten staan. Wacht daar niet mee tot de executie loopt, want een verkeerd bedrag in een uitvoerbaar afschrift levert onmiddellijk problemen op.
Redactionele toelichting .
Geen juridisch advies.
Relevante jurisprudentie
Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.
-
Een arrest intrekken kan niet
Nadat een hof per ongeluk arrest had gewezen zonder een ingediende akte, trok het dat arrest in en wees opnieuw arrest. De Hoge Raad zet daartegenover dat de rechter zijn uitspraak met art. 32 Rv kan aanvullen als hij heeft verzuimd te beslissen over een onderdeel van het gevorderde of verzochte, en met art. 31 Rv kan verbeteren bij een kennelijke fout. Buiten die bepalingen kan hij de rechtskracht van zijn uitspraak niet zelf aantasten, ook niet met instemming van partijen; dat hoort bij de hogere rechter.
-
Wanneer is een fout een kennelijke fout?
Een moeder vroeg vervangende toestemming om met de kinderen naar Finland te verhuizen. De Hoge Raad overweegt dat het uitgangspunt van gelijkwaardig ouderschap ook moet doorwerken in de situatie die na een verhuizing ontstaat. Het ouderschapsplan dat de ouders op grond van het tweede lid bij hun verzoekschrift moeten overleggen, of de ouderschapsregeling die de rechter op grond van het zesde lid vaststelt als zo'n plan redelijkerwijs niet kan worden overgelegd, moet daarom voorzien in een zorgverdeling die dat uitgangspunt zoveel mogelijk waarborgt. Het plan is daarmee niet louter een formaliteit bij het verzoekschrift.
-
De grenzen van het herstelbereik
Nadat de rechtbank ontslag van instantie had verleend zonder de curator daarover te horen, werd haar gevraagd die beslissing terug te nemen of te herzien. De Hoge Raad oordeelt dat ook bij een ruime opvatting over het toepassingsbereik van art. 31 Rv een zodanig geval daar niet onder kan worden gebracht: gevraagd wordt niet om herstel van een voor partijen en derden duidelijke kennelijke vergissing, maar om herstel van een ernstig processueel verzuim. Art. 31 Rv biedt daarvoor dus geen weg. Dat het verzuim niet langs die weg kan worden hersteld, betekent niet dat het onherstelbaar is: omdat het verzuim rechtstreeks de toegang tot de rechter raakt, moet mede op grond van art. 6 EVRM worden aangenomen dat de termijn voor hoger beroep tegen de rolbeslissing in zo'n geval met veertien dagen wordt verlengd.
-
Motivering bijschaven is geen herstel
Een partij had het hof om herstel van zijn beschikking gevraagd, waarna het hof in de herstelbeslissing de motivering van de oorspronkelijke beschikking aanpaste. In cassatie werd geklaagd dat het hof daarmee buiten het toepassingsgebied van art. 31 Rv was getreden. De Hoge Raad komt aan die vraag niet toe: het verzoek stelde zelf geen kenbare fout aan de orde die zich voor eenvoudig herstel leent, zodat het terecht is afgewezen en de klacht niet tot cassatie kan leiden.
-
Herstelverzoek en cassatie naast elkaar
In deze zaak was aan de orde wat de benoeming tot executeur betekende voor het beheer van de nalatenschap. De Hoge Raad overwoog dat de executeur, voor zover de erflater niet anders heeft beschikt, van rechtswege is belast met het beheer van de goederen van de nalatenschap. Het einde van zijn taak beëindigt dat beheer niet automatisch: de executeur die zijn taak heeft volbracht is bevoegd het beheer te beëindigen door de goederen ter beschikking van de erfgenamen te stellen. Taak en beheer lopen dus niet vanzelf gelijk op.
Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.