Artikel 127 Rv: Inschrijving op de rol door de gedaagde

Een gedaagde kan in een vervelende positie raken: hij is gedagvaard, maar de eiser dient het stuk niet in bij de rechtbank. Er ligt dan wel een vordering in de lucht, maar er gebeurt niets. Dit artikel geeft hem het middel om die onzekerheid te doorbreken.

Zelf inschrijven

Is de dagvaarding niet op tijd bij de griffie ingediend, dan mag de gedaagde de zaak op de rol laten inschrijven, onder overlegging van het exploot dat hij zelf heeft ontvangen. Hij neemt daarmee het initiatief over dat de eiser liet liggen. De zaak komt op de rol te staan en er kan een beslissing worden genomen.

Ontslag van instantie vorderen

Wie van die mogelijkheid gebruikmaakt, mag daarbij meteen om ontslag van de instantie vragen en om een kostenveroordeling ten laste van de eiser. Ontslag van instantie betekent dat de gedaagde uit deze procedure wordt losgelaten zonder inhoudelijk oordeel over de vordering.

De eiser krijgt dan nog wel een kans. De rechter geeft hem een termijn om alsnog een advocaat te stellen, als dat aan de orde is, of om bij akte te verklaren dat hij wil voortprocederen. Laat hij ook die gelegenheid voorbijgaan, dan wordt de vordering van de gedaagde toegewezen: hij wordt van de instantie ontslagen en de eiser betaalt de kosten.

Een voorbeeld. Een bedrijf ontvangt een dagvaarding, schakelt een advocaat in en maakt kosten, maar op de roldatum blijkt de zaak niet te zijn ingeschreven. De eiser doet niets meer. Het bedrijf laat de zaak zelf inschrijven en vordert ontslag van instantie. Reageert de eiser niet, dan is de procedure voorbij en wordt hij veroordeeld in de proceskosten zoals de rechter die vaststelt. Dat vastgestelde bedrag is doorgaans een stuk lager dan de nota van de eigen advocaat.

De vervroegde roldatum die niet doorging

Het derde lid regelt een ander geval. Heeft de gedaagde zelf een vroegere roldatum aangezegd, maar het exploot van die aanzegging niet op tijd bij de griffie ingediend, dan blijft de oorspronkelijke roldatum uit de dagvaarding staan. De vervroeging heeft dan geen effect en de zaak dient op de datum die de eiser had gekozen.

Waarom dit bestaat

• Geen eindeloze onzekerheid: een gedagvaarde partij hoeft niet af te wachten of de eiser ooit doorpakt.
• Kosten volgen de veroorzaker: wie een procedure begint en haar laat liggen, draagt de kosten van de ander.

- Duidelijkheid over de aanhangigheid: het sluit aan op artikel 125 Rv. Dient de eiser te laat in, dan vervalt de aanhangigheid, maar dat gevolg blijft uit als hij zijn verzuim nog herstelt met een geldig herstelexploot, uitgebracht in de veertien dagen volgend op de roldatum die de dagvaarding noemt.

In de praktijk

Controleer als gedaagde op of kort na de roldatum of de zaak daadwerkelijk op de rol staat; dat kunt u bij de griffie navragen. Blijkt van niet, overleg dan met uw advocaat of gemachtigde of inschrijving met een vordering tot ontslag van instantie zinvol is. Dat is vooral aantrekkelijk wanneer u al kosten hebt gemaakt. Bedenk wel dat ontslag van instantie geen oordeel over de vordering inhoudt: de eiser kan later opnieuw dagvaarden, al begint hij dan van voren af aan.