Artikel 479i Rechtsvordering (479i Rv)

Ook al legt de schuldeiser bij eigenbeslag beslag onder zichzelf, hij mag dat niet met een eigen brief doen. Artikel 479i Rv verlangt een exploot van een deurwaarder: de officiële akte die een deurwaarder opmaakt en uitreikt. Dat exploot moet naast de gewone formaliteiten vier gegevens bevatten, op straffe van nietigheid. Die nietigheid treedt niet vanzelf in: er moet een beroep op worden gedaan en de rechter moet haar uitspreken, en de wet laat toe dat zo'n gebrek met een aanvullend exploot wordt hersteld.

Wat het exploot moet vermelden

• Wie tegenover wie. De voornaam, naam en woonplaats van degene die executeert, en de naam en woonplaats van degene tegen wie de executie loopt.
• Waarop het beslag rust. Een gespecificeerde opgave en omschrijving van de vorderingen en zaken die worden getroffen. Een algemene aanduiding volstaat niet.
• Waarvoor het beslag ligt. De titel waarop de tenuitvoerlegging berust, met de opgave van wat er op grond daarvan verschuldigd is.

- Waar de stukken heen kunnen. Een keuze van woonplaats op het kantoor van de deurwaarder, zodat duidelijk is waar berichten en dagvaardingen kunnen worden bezorgd.

Wat de geëxecuteerde uit het exploot moet kunnen halen

Met deze vier gegevens kan degene tegen wie het beslag loopt nagaan wie hem aanspreekt, voor welk bedrag, op grond van welke uitspraak of akte en welke van zijn aanspraken of zaken zijn getroffen. Op basis daarvan kan hij beslissen of hij betaalt, een regeling voorstelt of het beslag aanvecht. De woonplaatskeuze maakt bovendien duidelijk waar hij met een bericht of een dagvaarding terechtkan.

De regels die meelopen

Het tweede lid verklaart een reeks bepalingen uit de gewone regeling van het derdenbeslag van overeenkomstige toepassing. Daarmee gelden ook hier de regels over wat er wel en niet door een beslag wordt getroffen, over de blokkerende werking — wie het beslag treft, kan daarna niet meer met gevolg voor de beslaglegger over de vordering beschikken — en over de bescherming bij beslag op loon en andere periodieke inkomsten met de beslagvrije voet. Ook de schriftelijke mededeling daarover loopt mee: de hoogte van die voet, de gegevens en de berekening waarop zij berust, en de termijn waarbinnen degene tegen wie het beslag loopt omstandigheden kan melden die de voet verhogen. De verwijzing is beperkt tot de leden en artikelen die het tweede lid noemt. Artikel 475i lid 1 Rv, dat de executant verplicht het beslagexploot binnen acht dagen aan de geëxecuteerde te laten betekenen en de voorzieningenrechter anders het beslag kan laten opheffen, hoort daar niet bij; datzelfde geldt voor de regels over betaling en afgifte door de derde-beslagene in artikel 477 Rv. Wanneer de beslaglegger bij eigenbeslag tot overgifte aan de deurwaarder mag overgaan, staat in artikel 479j lid 1 Rv.

Een voorbeeld. Een opdrachtgever heeft een vonnis tegen een leverancier en moet zelf nog een laatste factuur van diezelfde leverancier voldoen. De deurwaarder legt eigenbeslag en omschrijft in het exploot precies die factuur, met factuurnummer en bedrag, plus het vonnis waaruit de vordering van de opdrachtgever blijkt. Een exploot dat alleen zou zeggen dat er beslag ligt op 'alles wat verschuldigd is', zou dat niet doorstaan.

In de praktijk

Voor wie beslag laat leggen: verzamel vooraf de gegevens die het exploot nodig heeft; een gebrek is te herstellen, maar dat kost een extra exploot en tijd. Voor wie zo'n exploot ontvangt: lees na of alle vier de punten erin staan en of het bedrag en de titel kloppen. Klopt er iets niet, of is er beslag gelegd op iets wat buiten het bereik valt, dan is de weg het executiegeschil van artikel 438 Rv; daarin kan ook de nietigheid van het exploot aan de orde komen.