Artikel 58 Rechtsvordering (58 Rv)

Schepen die in de openbare registers te boek staan, hebben een eigen betekeningsadres. Betreft het exploot dat schip of een onderwerp dat in of krachtens Boek 8 BW is geregeld — het boek over verkeersmiddelen en vervoer — dan wordt aan de eigenaar en aan de leden of de boekhouder van een rederij betekend op de woonplaats die bij de teboekstelling hoort. Zo hoeft een schuldeiser niet uit te zoeken waar de eigenaar zelf woont.

Waarom een apart adres

Een schip vaart. De eigenaar kan in het buitenland zitten, het schip kan in een haven aan de andere kant van de wereld liggen en de exploitatie kan bij een rederij liggen die weer uit meerdere deelnemers bestaat. Zonder vaste plaats voor de betekening zou een vordering die met het schip te maken heeft nauwelijks te effectueren zijn. De registratie levert die vaste plaats: bij de teboekstelling hoort een woonplaats waar rechtsgeldig kan worden betekend.

Voor wie de regel geldt

• De eigenaar van het schip zoals dat uit de registers blijkt.
• De leden van een rederij, de deelnemers die samen het schip exploiteren.

- De boekhouder van de rederij, degene die het beheer voert en naar buiten optreedt.

Alleen voor scheepszaken

De regel geldt niet voor alles. Zij is beperkt tot exploten die het schip zelf betreffen of een onderwerp dat in of krachtens Boek 8 BW is geregeld. Dat boek beslaat verkeersmiddelen en vervoer in brede zin, met eigen titels voor onder meer vervoer over de weg, door de lucht en per spoor; de voorwaarde reikt dus verder dan wat met de scheepvaart te maken heeft. Wilt u dezelfde eigenaar aanspreken over iets wat daarbuiten valt — een verbouwing aan zijn woonhuis bijvoorbeeld — dan gelden gewoon de algemene regels van deze afdeling en zoekt u zijn woonplaats of zijn kantoor op.

Een voorbeeld

Een scheepsreparatiebedrijf heeft werk verricht aan een binnenvaartschip en krijgt niet betaald. Het schip is inmiddels vertrokken en de eigenaar reageert niet. Omdat het schip te boek staat en de vordering het schip betreft, kan de deurwaarder betekenen op de woonplaats die uit de teboekstelling volgt. De procedure kan daarmee beginnen, ook al is niet bekend waar de eigenaar zich op dat moment ophoudt.

In de praktijk

Ga eerst na of het schip werkelijk te boek staat, want daarop rust deze hele regeling. Zoek daarna in het register welke woonplaats daarbij hoort en laat de deurwaarder daar betekenen. Vermeld in het exploot duidelijk dat de vordering het schip of een scheepvaartrechtelijk onderwerp betreft, want dat is de voorwaarde waaronder dit bijzondere adres mag worden gebruikt. Staat het schip niet geregistreerd, val dan terug op de gewone regels voor personen of rechtspersonen.