Artikel 213 Rechtsvordering (213 Rv)

Als de waarborg de hoofdzaak heeft overgenomen, wordt het vonnis tegen hém gewezen. Toch gaat de zaak over een goed dat bij de gewaarborgde ligt. Artikel 213 Rv lost dat op: het tegen de waarborg gewezen vonnis kan tegen de gewaarborgde ten uitvoer worden gelegd. Wint de eiser, dan hoeft hij dus geen tweede procedure te beginnen tegen degene die het goed onder zich heeft.

Waarom dit nodig is

Bij zakelijke vrijwaring draait het om een aanspraak op een goed. De partij die dat goed feitelijk heeft, is de gewaarborgde. Zou het vonnis alleen tegen de waarborg kunnen worden uitgevoerd, dan zou de winnende eiser met een papieren overwinning blijven zitten. De wet trekt de tenuitvoerlegging daarom door naar de gewaarborgde, die immers als partij in het geding is gebleven en de procedure heeft kunnen volgen.

Kosten en schadevergoeding: alleen bij de waarborg

Voor twee posten geldt iets anders. De kosten en de vordering tot schadevergoeding kunnen alleen tegen de waarborg worden vereffend en uitgevoerd. Die posten horen bij degene die het verweer voerde en die uiteindelijk instond voor het goed. De gewaarborgde hoeft dus niet op te draaien voor de proceskosten van een procedure die de waarborg heeft overgenomen.

• Het goed zelf. Voor de aanspraak op het goed telt de tenuitvoerlegging ook tegen de gewaarborgde.
• Kosten. De proceskosten worden bij de waarborg gehaald.

- Schade. Een veroordeling tot schadevergoeding wordt eveneens tegen de waarborg uitgevoerd.

De vangnetregel bij onvermogen

Er zit een uitzondering in het derde lid, en die is voor de gewaarborgde belangrijk om te kennen. Blijkt de waarborg geen verhaal te bieden, bijvoorbeeld omdat hij failliet is of niets bezit, dan moet de gewaarborgde de kosten dragen, en als daar gronden voor zijn ook de schade vergoeden. Het risico van een lege huls komt dus uiteindelijk bij de gewaarborgde terecht.

Dat maakt de keuze om iemand in vrijwaring op te roepen ook een inschatting van diens solvabiliteit. Een waarborg die het verweer voert maar aan het eind niets kan betalen, verplaatst het probleem slechts.

Een voorbeeld

Een ondernemer die een gebruikte machine kocht, wordt aangesproken door de werkelijke eigenaar. De verkoper neemt als waarborg de hoofdzaak over en verliest. Het vonnis over de afgifte van de machine kan ook tegen de ondernemer worden uitgevoerd; de machine staat immers bij hem. De proceskosten en de schadevergoeding worden bij de verkoper gehaald. Gaat die verkoper kort daarna failliet zonder verhaal te bieden, dan komen de kosten alsnog bij de ondernemer terecht.

In de praktijk

Bent u de gewaarborgde, laat u dan niet in slaap sussen door het feit dat een ander het verweer voert. Volg de procedure, want het vonnis raakt u rechtstreeks. Kijk vooraf ook naar de financiële positie van uw waarborg en overweeg of u zekerheid kunt bedingen. Bent u de waarborg, realiseer u dan dat de kosten- en schadeveroordeling bij u terechtkomt, en weeg dat mee in uw beslissing om de zaak over te nemen of het bij een gewone vrijwaringsprocedure te laten.