Artikel 444b Rechtsvordering (444b Rv)

Dit artikel hoort bij de regeling over zaken die staan op een plaats van iemand anders. Het bevat de keerzijden daarvan: een derde die zijn verplichtingen niet nakomt, kan zelf tot betaling van de vordering worden veroordeeld, terwijl hij omgekeerd recht heeft op vergoeding van schade door het openbreken van deuren en op geheimhouding van zijn gegevens.

De sanctie op weigering

Voldoet de derde niet aan de plichten die artikel 444a Rv hem oplegt, dus het aanwijzen van de ruimte, het geven van inzage in zijn gegevens over de gebruikers, of het niet meer alleen toelaten van de geëxecuteerde, dan kan hij worden veroordeeld tot voldoening van het bedrag van de vordering waarvoor het beslag wordt gelegd, met rente en kosten.

Dat is een zware sanctie: iemand die zelf niets is verschuldigd, kan de hele schuld van een ander aan zijn broek krijgen. De reden is dat hij de executie feitelijk onmogelijk kan maken. De wet zegt wel 'kan worden veroordeeld'; er moet dus een procedure komen waarin de rechter beoordeelt of de verplichting werkelijk is geschonden en wat daarvan de gevolgen moeten zijn.

Schade door het openbreken van deuren

Daar staat een duidelijke bescherming tegenover. Lijdt de derde schade doordat deuren worden opengebroken, dan wordt die schade vergoed door de executant, tenzij de schade aan de derde zelf te wijten is. De executant kan die kosten vervolgens verhalen op de geëxecuteerde als daarvoor gronden bestaan; dat is een zaak tussen die twee, en niet iets waarmee de derde moet blijven zitten.

Het artikel geeft de derde bovendien een sterk drukmiddel vooraf: hij kan verlangen dat er zekerheid wordt gesteld voor de schadevergoeding voordat er wordt opengebroken. Wie een loods of een opslagruimte verhuurt, doet er dus goed aan dat vóór de actie schriftelijk te vragen, want achteraf onderhandelen over een kapotte roldeur is lastiger.

Geheimhouding over uw administratie

Het derde lid legt de deurwaarder en de ambtenaar die bij het binnentreden aanwezig is een geheimhoudingsplicht op over de inhoud van het register en de stukken waarin de gebruikers staan vermeld. Zij mogen dus niet rondvertellen wie er verder ruimte huurt. Alleen ten aanzien van de geëxecuteerde geldt die plicht niet onbeperkt: daarover mag worden gedeeld wat nodig is voor een behoorlijke vervulling van hun taak.

Een voorbeeld. Bij een opslagbedrijf wordt beslag gelegd op de inhoud van een box. Het bedrijf wijst de box aan en toont het huurdersoverzicht, maar houdt de sleutel niet bij de hand; de deurwaarder laat de box openen. De schade daaraan komt voor rekening van de executant, en het bedrijf had daarvoor vooraf zekerheid kunnen vragen. De gegevens van de andere huurders blijven binnenskamers.

In de praktijk

Bent u de derde, werk dan mee en leg vast wat u doet: vraag om de titel, noteer datum en tijd, en geef de inzage waarom wordt gevraagd. Dat daarbij ook iets van andere gebruikers zichtbaar wordt, hoeft u niet tegen te houden: het derde lid legt de deurwaarder en de aanwezige ambtenaar juist daarover het zwijgen op. Verwacht u schade, vraag dan schriftelijk om zekerheidstelling voordat er iets wordt geopend. Weigeren is de duurste route die u kunt kiezen, want dan komt de vordering van een ander mogelijk bij u terecht.