← Terug 1064 · De enige rechtsmiddelen tegen een arbitraal eindvonnis Verder 1065a · Herstel door arbiters tijdens de vernietigingsprocedure →

Artikel 1065 Rechtsvordering (1065 Rv)

De gronden voor vernietiging van een arbitraal vonnis

Wettekst

  1. Vernietiging kan slechts plaatsvinden op een of meer van de navolgende gronden: a. een geldige overeenkomst tot arbitrage ontbreekt; b. het scheidsgerecht is in strijd met de daarvoor geldende regelen samengesteld; c. het scheidsgerecht heeft zich niet aan zijn opdracht gehouden; d. het vonnis is niet overeenkomstig het in artikel 1057 bepaalde ondertekend of niet met redenen omkleed; e. het vonnis, of de wijze waarop dit tot stand kwam, is in strijd met de openbare orde.
  2. De grond, bedoeld onder a van het eerste lid, kan niet tot vernietiging leiden in het geval genoemd in artikel 1052, tweede lid.
  3. De grond, bedoeld onder b van het eerste lid, kan niet tot vernietiging leiden in de gevallen genoemd in de artikelen 1028, tweede lid, en 1052, derde lid.
  4. De grond, bedoeld onder c van het eerste lid, kan niet tot vernietiging leiden indien het niet houden aan de opdracht niet van ernstige aard is. Evenmin kan de grond, bedoeld onder c van het eerste lid, tot vernietiging leiden indien de partij die deze aanvoert heeft nagelaten ter zake bezwaar te maken overeenkomstig artikel 1048a.
  5. Betreft een grond voor vernietiging slechts een deel van het arbitraal vonnis, dan wordt het niet vernietigd voor het resterende deel, voorzover dit, gelet op de inhoud en strekking van het vonnis, niet in onverbrekelijk verband met het te vernietigen deel staat.
  6. Indien en voorzover het scheidsgerecht heeft nagelaten, uitspraak te doen omtrent een of meer van de vorderingen of tegenvorderingen welke aan zijn oordeel waren onderworpen, kan de vordering tot vernietiging op de grond, bedoeld in het eerste lid, onder c, slechts worden ingesteld indien een aanvullend vonnis, bedoeld in artikel 1061, eerste lid, is gewezen dan wel een verzoek tot aanvulling, bedoeld in artikel 1061, eerste lid, geheel of ten dele is afgewezen.
  7. In afwijking van het bepaalde in artikel 1064a, tweede lid, vervalt de termijn voor het instellen van de in het vorige lid bedoelde vordering tot vernietiging drie maanden na de dag van verzending van het aanvullend vonnis dan wel van de mededeling der afwijzing, bedoeld in artikel 1061, vijfde lid. Indien de partijen zijn overeengekomen gebruik te maken van het in artikel 1058, eerste lid, onderdeel b, bepaalde, vervalt de termijn voor het instellen van de in het vorige lid bedoelde vordering tot vernietiging drie maanden na de dag van nederlegging van het aanvullend vonnis dan wel van de mededeling der afwijzing, bedoeld in artikel 1061, vijfde lid. Het in de eerste en tweede zin bepaalde is van overeenkomstige toepassing op de verbetering van het vonnis, bedoeld in artikel 1060.

Toelichting

Een arbitraal vonnis kan alleen op een beperkt aantal gronden onderuit worden gehaald. Artikel 1065 Rv somt ze uitputtend op. Het gaat er daarbij niet om of arbiters het geschil goed hebben beslecht: een verkeerde uitleg van een contract of een teleurstellende waardering van bewijs levert geen vernietigingsgrond op. Alleen fundamentele gebreken in de arbitrage of in het vonnis tellen.

De vijf gronden

  • Geen geldige arbitrageovereenkomst. Er was geen deugdelijke afspraak om het geschil aan arbiters voor te leggen.
  • Onjuiste samenstelling. Het scheidsgerecht is in strijd met de geldende regels samengesteld, bijvoorbeeld met het verkeerde aantal arbiters of langs een verkeerde benoemingsweg.
  • Buiten de opdracht. Het scheidsgerecht heeft zich niet aan zijn opdracht gehouden, bijvoorbeeld door iets toe te wijzen wat niet was gevorderd of door een deel van het geschil te laten liggen.
  • Handtekening of motivering ontbreekt. Het vonnis is niet ondertekend zoals artikel 1057 Rv vereist, of het is niet met redenen omkleed.

- Strijd met de openbare orde. Het vonnis zelf, of de manier waarop het tot stand is gekomen, botst met fundamentele beginselen — hieronder valt bijvoorbeeld schending van hoor en wederhoor.

Wanneer een grond niet helpt, en gedeeltelijke vernietiging

De wet snoert die gronden meteen weer in. Het ontbreken van een geldige arbitrageovereenkomst kan niet tot vernietiging leiden als u dat in de arbitrage te laat hebt aangevoerd; artikel 1052 Rv, tweede lid, verlangt dat u dat vóór alle weren doet. Op die vervalregel bestaat één uitzondering: berust uw beroep erop dat het geschil volgens artikel 1020 Rv, derde lid, niet vatbaar is voor arbitrage, dan behoudt u die grond ook als u er laat mee bent. Een klacht over de samenstelling helpt niet als u aan die samenstelling hebt meegewerkt of het bezwaar te laat maakte.

Voor het niet nakomen van de opdracht gelden twee extra drempels. De afwijking moet van ernstige aard zijn — kleine onvolkomenheden leiden niet tot vernietiging. En u moet er in de arbitrage zelf op tijd bezwaar tegen hebben gemaakt, zoals artikel 1048a Rv voorschrijft. Wie zwijgt en het vonnis afwacht, staat later met lege handen. Raakt de grond maar een deel van het vonnis, dan blijft de rest in stand. Dat gaat alleen niet op als het overige zo nauw met het aangetaste deel samenhangt dat het daarvan niet los te maken is. De rechter kijkt daarvoor naar de inhoud en de strekking van het vonnis.

Als een beslissing ontbreekt

Heeft het scheidsgerecht over een vordering of tegenvordering helemaal niet beslist, dan kunt u niet meteen naar het gerechtshof met de klacht dat het zich niet aan zijn opdracht heeft gehouden. Eerst moet u de weg van artikel 1061 Rv gebruiken: vragen om een aanvullend vonnis. Pas als dat aanvullende vonnis er is, of als uw verzoek daartoe geheel of gedeeltelijk is afgewezen, staat de vernietiging op die grond open.

De termijn schuift dan mee. De bevoegdheid om die vordering in te stellen vervalt drie maanden na verzending van het aanvullende vonnis of van de afwijzende mededeling; is nederlegging afgesproken, dan telt de dag van nederlegging. Dezelfde regeling geldt bij de verbetering van een vonnis op grond van artikel 1060 Rv.

In de praktijk

Kies uw grond zorgvuldig en toets meteen of u in de arbitrage tijdig bezwaar hebt gemaakt — dat is vaak het punt waarop een vernietigingsvordering strandt. Bedenk dat alle gronden volgens artikel 1064a Rv al in de dagvaarding moeten staan. En houd de verhouding in de gaten: vernietiging is een uitzondering, geen tweede kans op de inhoud.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

  1. Terughoudendheid bij vernietiging

    Hoge Raad · 2023-03-17 · ECLI:NL:HR:2023:422

    Een tweede scheidsgerecht had beslist dat een eerder arbitraal vonnis geen gezag van gewijsde had, dat wil zeggen geen bindende beslissing bevatte waaraan partijen in een volgend geding vastzitten. Het hof had die uitleg inhoudelijk nagelopen en het vonnis vernietigd. De Hoge Raad oordeelt dat de rechter in de vernietigingsprocedure alleen mag onderzoeken of het scheidsgerecht de maatstaf van art. 1059 Rv heeft aangelegd, maar niet op welke wijze en met welk resultaat het dat heeft gedaan. Omdat het scheidsgerecht zijn beslissing over art. 1059 Rv had gemotiveerd, wijst de Hoge Raad de vernietigingsvordering zelf af.

  2. Wanneer ben je in de arbitrage verschenen?

    Hoge Raad · 2024-12-06 · ECLI:NL:HR:2024:1810

    Het scheidsgerecht mag zelf over zijn bevoegdheid oordelen, maar de Hoge Raad overweegt dat het fundamentele karakter van het recht op toegang tot de rechter meebrengt dat het antwoord op de vraag of een geldige arbitrageovereenkomst is gesloten uiteindelijk aan de rechter is opgedragen. Daaruit volgt dat een vordering tot vernietiging wegens het ontbreken van een overeenkomst tot arbitrage, de grond van art. 1065 lid 1 onder a Rv, door de rechter niet terughoudend wordt getoetst. Daarmee staat deze grond apart van de overige vernietigingsgronden, waarbij de rechter wel terughoudendheid moet betrachten.

  3. Zijn de vernietigingsgronden na 2015 veranderd?

    Hoge Raad · 2023-04-21 · ECLI:NL:HR:2023:636

    Een scheidsgerecht had zich onbevoegd verklaard omdat er geen geldige arbitrageovereenkomst was; de verliezende partij wilde juist die beslissing laten vernietigen. De Hoge Raad oordeelt dat dat niet kan: verklaart het scheidsgerecht zich onbevoegd wegens het ontbreken van een geldige overeenkomst tot arbitrage, dan is op grond van art. 1052 lid 5, eerste volzin, Rv de gewone rechter bevoegd van de zaak kennis te nemen en is een vordering tot vernietiging van die onbevoegdverklaring uitgesloten. Dat geldt ook bij internationale investeringsarbitrage. De weg na een onbevoegdverklaring loopt dus naar de overheidsrechter, niet naar een vernietigingsprocedure.

  4. Vonnis met twee zelfstandig dragende gronden

    Hoge Raad · 2021-07-16 · ECLI:NL:HR:2021:1171

    Een scheidsgerecht had de vordering van Wells tegen Bariven toegewezen op de contractuele betalingsplicht en daarnaast overwogen, in wat het zelf een obiter dictum noemde, dat de vordering ook toewijsbaar zou zijn als de overeenkomst nietig was. Bariven richtte haar vernietigingsgronden alleen tegen het eerste oordeel. De Hoge Raad oordeelt dat beslissend is hoe de overwegingen zich naar hun inhoud verhouden tot het dictum, en dat het label obiter dictum daarbij niet beslissend is. Omdat de tweede grond het dictum zelfstandig droeg, kon het hof het vonnis niet vernietigen zonder dat ook tegen die grond met succes vernietigingsgronden waren aangevoerd.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

← Terug 1064 · De enige rechtsmiddelen tegen een arbitraal eindvonnis Verder 1065a · Herstel door arbiters tijdens de vernietigingsprocedure →