- Van beschikkingen kan beroep in cassatie worden ingesteld door degenen, die in een van de vorige instanties verschenen zijn, binnen drie maanden, te rekenen van de dag van de uitspraak.
- In de gevallen, waarin de wet voor het hoger beroep een kortere termijn heeft voorgeschreven, wordt ook de termijn voor het beroep in cassatie verkort en gesteld op het dubbele van de termijn in die gevallen voor het hoger beroep bepaald.
- In de gevallen, waarin de wet voor het hoger beroep een ander aanvangstijdstip heeft voorgeschreven dan de dag van de uitspraak, geldt dat andere aanvangstijdstip ook voor de termijn van het beroep in cassatie.
- De artikelen 399, 400, 401a, 403 en 404 en de artikelen 79 en 80 van de Wet op de rechterlijke organisatie zijn van overeenkomstige toepassing.
←
Terug 425 · Geen verzet tegen een verstekuitspraak in cassatie
Verder 426a · De procesinleiding in een cassatieverzoekprocedure
→
Artikel 426 Rechtsvordering (426 Rv)
De cassatietermijn tegen een beschikking
Wettekst
Toelichting
Dit artikel regelt wie beroep in cassatie kan instellen tegen een beschikking en hoeveel tijd daarvoor is. Beschikkingen zijn de uitspraken in verzoekprocedures: zaken over gezag over kinderen, over bewind, over huurzaken die met een verzoek beginnen of over verzoeken in het ondernemingsrecht. Wie in een van de eerdere instanties is verschenen, kan binnen drie maanden na de dag van de uitspraak naar de Hoge Raad.
Wie mag in cassatie
Het eerste lid geeft die bevoegdheid aan degenen die in een van de vorige instanties zijn verschenen. In een verzoekprocedure worden belanghebbenden opgeroepen, maar niet iedereen die is opgeroepen doet ook mee.
De termijn van drie maanden
De hoofdregel is drie maanden, te rekenen vanaf de dag van de uitspraak, en dus niet vanaf de dag waarop u de beschikking toegestuurd krijgt. Post kan een paar dagen onderweg zijn, terwijl de termijn intussen al loopt. Wie wacht tot de beschikking binnen is, houdt dus minder tijd over dan drie maanden.
Loopt de termijn ongebruikt af, dan is er in beginsel geen weg terug. Op de termijn wordt ook zonder verweer gelet, zodat een te laat ingesteld beroep niet-ontvankelijk wordt verklaard. Verlenging in onderling overleg is niet mogelijk: het gaat om een termijn van openbare orde, die er juist is om op enig moment zekerheid te geven over de vraag of een beschikking nog kan sneuvelen.
Kortere termijnen en een ander beginmoment
Het tweede lid gaat over regelingen waarin de wet voor het hoger beroep een kortere termijn heeft voorgeschreven. Het bepaalt dat in die gevallen ook de termijn voor cassatie wordt verkort en gesteld op het dubbele van de beroepstermijn. Geldt voor het hoger beroep bijvoorbeeld een termijn van een maand, dan is de cassatietermijn twee maanden. Ga daarom na of de regeling waarop het verzoek berust een eigen, kortere beroepstermijn kent.
Het derde lid doet hetzelfde voor het beginmoment. Schrijft de wet voor het hoger beroep een ander startpunt voor dan de dag van de uitspraak, dan geldt dat andere startpunt ook voor de cassatietermijn. De termijn voor cassatie volgt in beide opzichten dus het spoor van het hoger beroep.
Waartegen en op welke gronden
Het vierde lid verklaart een aantal bepalingen uit de cassatieregeling voor vorderingsprocedures van overeenkomstige toepassing, en daarnaast de bepalingen uit de Wet op de rechterlijke organisatie over de gronden waarop in cassatie kan worden ingegrepen. Kort gezegd komt het erop neer dat cassatie alleen mogelijk is wegens schending van het recht of verzuim van vormvoorschriften, en niet om de feiten opnieuw te laten wegen.
Een voorbeeld. Een belanghebbende krijgt van het gerechtshof ongelijk in een verzoekprocedure. Hij wil verder, maar wacht eerst een advies af en laat de zomer voorbijgaan. Rekent hij vanaf de datum waarop de beschikking bij hem op de mat viel, dan is hij te laat, want de klok is gaan lopen op de dag van de uitspraak zelf.
In de praktijk
Noteer de uitspraakdatum meteen en tel vanaf die dag.
Redactionele toelichting .
Geen juridisch advies.
Relevante jurisprudentie
Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.
-
Wanneer ben je 'verschenen' in een vorige instantie?
Art. 426 lid 1 Rv geeft het recht van cassatie alleen aan wie in een van de vorige instanties is verschenen. De Hoge Raad geeft de maatstaf: iemand is verschenen in de zin van die bepaling als hij een verweerschrift heeft ingediend of ter terechtzitting is gehoord. Dat de behandelend psychiater door de rechtbank was gehoord om haar voor te lichten, geldt niet als verschijnen van de instelling, zodat de instelling niet in haar cassatieberoep kon worden ontvangen.
-
Verschijnen bij de ondernemingskamer is genoeg
De verweerders betoogden dat de verzoekers niet in cassatie konden komen. De Hoge Raad verwerpt dat beroep op niet-ontvankelijkheid: voor de ontvankelijkheid gaat het op grond van art. 426 lid 1 Rv slechts erom of zij in de procedure voor de ondernemingskamer zijn verschenen, en dat was het geval. Voor de toegang tot cassatie in een verzoekprocedure is dus niet beslissend welke positie iemand materieel inneemt, maar of hij in een vorige instantie is verschenen.
-
Sprongcassatie ondanks art. 426 lid 4 Rv
Art. 426 lid 4 Rv verklaart art. 398 Rv over sprongcassatie niet van overeenkomstige toepassing op de verzoekschriftprocedure. De Hoge Raad oordeelt dat er desondanks geen grond is sprongcassatie te weigeren wanneer alle partijen en belanghebbenden die hoger beroep konden instellen, daarmee na de beschikking in eerste aanleg hebben ingestemd.
-
Niet meer toewijzen dan is verzocht
In een zaak over de voortzetting van een crisismaatregel onder de Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg werd geklaagd dat de rechtbank een vorm van verplichte zorg had toegestaan waarom de officier van justitie niet had gevraagd. De Hoge Raad stelt voorop dat het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering in aanvulling op die wet van toepassing is en dat het de rechtbank op grond van artikel 23 Rv niet vrijstond meer toe te wijzen dan was verzocht, tenzij de bijzondere wet anders bepaalt. De klacht zelf slaagt niet: de rechtbank mocht het verzoekschrift zo uitleggen dat de officier met zijn opsomming van zorgvormen slechts een voorstel deed en zijn verzoek daartoe niet beperkte. De bepaling werkt dus ook in procedures buiten het klassieke civiele geschil.
Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.