- Een schuldenaar is verplicht aan een deurwaarder die gerechtigd is ten laste van hem beslag te leggen, desgevraagd zijn bronnen van inkomsten op te geven, alsmede voor de vaststelling van de beslagvrije voet benodigde gegevens te verstrekken voor zover deze gegevens niet door de deurwaarder kunnen worden verkregen op grond van de artikelen 475ga en 475gb.
- Een deurwaarder die gerechtigd is ten laste van een schuldenaar beslag te leggen, is bevoegd aan een ieder van wie hij vermoedt dat deze aan de schuldenaar periodieke betalingen verricht of schuldig is, te vragen of dat zo is. Een ieder is verplicht hierop desgevraagd schriftelijk te antwoorden.
- Bij het antwoord, bedoeld in het tweede lid, wordt ten aanzien van de voor beslag vatbare periodieke betalingen informatie verstrekt over: a. de termijn van de betalingen; b. de omvang van de betalingen na aftrek van de inhoudingen, bedoeld in artikel 475a, tweede lid; c. reeds gelegde beslagen alsmede vorderingen als bedoeld in artikel 19 van de Invorderingswet 1990, met vermelding van de deurwaarder die beslag heeft gelegd of, in geval van samenloop van beslagen als bedoeld in artikel 478 de coördinerende deurwaarder; d. reeds lopende verrekeningen, waarbij indien de verrekening ziet op een vordering tot periodieke betaling genoemd in artikel 475c, eerste lid, onderdeel j, in ieder geval het maandelijks geïnde bedrag wordt vermeld; e. de loonbelasting over het in artikel 13bis van de Wet op de loonbelasting 1964 bedoelde voordeel ten gevolge van het tevens voor privédoeleinden ter beschikking stellen van vervoermiddelen aan de schuldenaar.
Artikel 475g Rechtsvordering (475g Rv)
Informatieplichten van de schuldenaar en van betalers
Wettekst
Toelichting
Een deurwaarder kan pas een juiste beslagvrije voet vaststellen als hij weet waarvan iemand leeft. Artikel 475g Rv regelt hoe hij aan die informatie komt. De schuldenaar moet desgevraagd zijn bronnen van inkomsten opgeven; de overige gegevens die voor de vaststelling van de voet nodig zijn hoeft hij alleen te verstrekken voor zover de deurwaarder ze niet al langs de wettelijke weg bij instanties kan opvragen. Daarnaast mag de deurwaarder navraag doen bij anderen.
De plicht van de schuldenaar
De informatieplicht geldt tegenover een deurwaarder die tegen hem beslag mag leggen: er moet dus een grondslag voor beslag zijn. Het eerste lid onderscheidt daarbij twee plichten. Waar zijn inkomen vandaan komt, moet de schuldenaar noemen zodra de deurwaarder daarnaar vraagt; bij die opgave hoort geen voorbehoud. Voor de verdere gegevens die de berekening van de voet vergt geldt wel een voorbehoud: die hoeft hij niet te leveren voor zover de deurwaarder ze zelf kan ophalen langs de weg van de artikelen 475ga en 475gb Rv. Wat daar niet uit komt, zoals gegevens over de leefsituatie of over bijzondere woonlasten, moet hij dus wel zelf aanleveren.
Meewerken is hier in het eigen belang. Zonder gegevens over de leefsituatie wordt met de ongunstigste aannames gerekend, en dat leidt vrijwel altijd tot een lagere voet dan waar iemand recht op heeft.
Navraag bij mogelijke betalers
Het tweede lid geeft de deurwaarder een ruime bevoegdheid: hij mag aan iedereen van wie hij vermoedt dat die periodieke betalingen aan de schuldenaar doet of verschuldigd is, vragen of dat zo is. Iedereen is verplicht daarop schriftelijk te antwoorden. Zo kan hij achterhalen waar het inkomen vandaan komt zonder blind bij allerlei partijen beslag te leggen, wat de schuldenaar veel kosten scheelt.
Wat het antwoord moet bevatten
- De termijn van de betalingen. Per week, per vier weken of per maand.
- De omvang na inhoudingen. Het bedrag zoals dat overblijft na de inhoudingen die volgens de wet buiten het beslag vallen.
- Al gelegde beslagen. Met vermelding van de deurwaarder die het beslag legde, of bij samenloop van de coördinerende deurwaarder, en ook van vorderingen van de belastingdienst op grond van de Invorderingswet.
- Lopende verrekeningen. Wordt er al verrekend, dan moet dat worden gemeld; gaat het om een verrekening met een inkomensafhankelijke tegemoetkoming, dan wordt in elk geval het maandelijks geïnde bedrag vermeld.
- De belasting over een auto van de zaak. De loonbelasting over het voordeel van een vervoermiddel dat ook privé mag worden gebruikt.
In de praktijk
Voor werkgevers en uitkeringsinstanties is dit een plicht en geen verzoek: niet of onvolledig antwoorden kan tot aansprakelijkheid leiden en levert bovendien een verkeerde berekening op. Voor de schuldenaar geldt dat verzwijgen zelden werkt en meestal duur uitpakt, omdat er dan met aannames wordt gerekend en er extra beslagen volgen. Wie zijn gegevens compleet en onderbouwd aanlevert, krijgt de voet waar hij recht op heeft, en dat is precies waar deze bepaling voor is geschreven.
Relevante jurisprudentie
Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.
-
Hoe ver gaat de inlichtingenplicht van de schuldenaar?
Een schuldeiser vorderde dat de schuldenaar een groot aantal stukken over zijn financiële situatie zou overleggen om te kunnen controleren of diens beroep op onvermogen juist was. De Hoge Raad bevestigt dat een schuldenaar in beginsel verplicht is zijn schuldeiser inlichtingen te geven over zijn inkomen, vermogen en voor verhaal vatbare goederen, en dat dit inmiddels ook is vastgelegd in art. 475g Rv. Maar die plicht gaat niet zo ver dat de schuldeiser rekening en verantwoording of overlegging van de boekhouding kan eisen; dat past niet in het wettelijk stelsel.
Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.