Artikel 385 Rechtsvordering (385 Rv)

Herroeping is het buitengewone rechtsmiddel waarmee u een vonnis dat al onaantastbaar is geworden alsnog van tafel probeert te krijgen, bijvoorbeeld omdat de tegenpartij bedrog heeft gepleegd of stukken heeft achtergehouden. Artikel 385 Rv regelt hoe zo'n zaak begint: niet met een brief en niet met een verzoekschrift, maar met een gewone dagvaarding. Die dagvaarding moet aan dezelfde inhoudseisen voldoen als de dagvaarding waarmee elke andere procedure wordt ingeleid, en daarna wordt de zaak gevoerd volgens de gewone regels van de dagvaardingsprocedure.

Wat er in de dagvaarding moet staan

De eisen waarnaar dit artikel verwijst, staan in artikel 111 Rv. Kort gezegd moet het exploot — de officiële oproeping die een deurwaarder aan de wederpartij uitreikt — vermelden wat u vordert en waarop u dat baseert, welke verweren u van de wederpartij kent en hoe u die weerlegt, en welk bewijs u kunt leveren.

Bij een herroeping komt daar in de praktijk een extra last bij. U moet niet alleen zeggen dat het oude vonnis moet verdwijnen, maar ook concreet onderbouwen op welke grond u dat baseert, wanneer u die grond ontdekte en waarom u dus op tijd bent. Een dagvaarding die alleen herhaalt dat de eerdere uitspraak onjuist is, strandt: ontevredenheid over de uitkomst is geen grond voor herroeping.

Bij welke rechter en met welke bijstand

Welke rechter de zaak behandelt, staat niet hier maar in artikel 384 Rv: dat is de rechter die als laatste over de feiten van de zaak heeft geoordeeld. Was dat de rechtbank, dan dagvaardt u voor de rechtbank; was dat het gerechtshof, dan voor het hof. Voor de bijstand gelden de gewone regels van de instantie waar u terechtkomt: bij de rechtbank en het hof hebt u een advocaat nodig, bij de kamer voor kantonzaken mag u zelf het woord voeren.

De termijn

De termijn staat in artikel 383 Rv: drie maanden nadat de grond voor herroeping is ontstaan en u daarmee bekend bent geworden, waarbij die termijn niet eerder begint dan nadat het vonnis kracht van gewijsde heeft gekregen. Laat u die periode voorbijgaan, dan komt u niet meer aan een inhoudelijke beoordeling toe en blijft het vonnis staan, hoe sterk uw verhaal verder ook is. Het uitbrengen van de dagvaarding is de handeling waarmee u de termijn haalt, dus schakel de deurwaarder ruim op tijd in.

Hoe de zaak daarna verloopt

Vanaf de betekening is het een normale procedure: de zaak komt op de rol, de wederpartij mag antwoorden, er volgt meestal een mondelinge behandeling. Inhoudelijk valt de zaak wel in twee delen uiteen. Eerst beoordeelt de rechter of de aangevoerde grond klopt; vindt hij van wel, dan heropent hij het geding op grond van artikel 387 Rv en wordt de zaak zelf opnieuw bekeken, met een nieuwe uitspraak volgens artikel 389 Rv.

Een voorbeeld. Een ondernemer is veroordeeld tot betaling van een groot bedrag aan een leverancier. Twee jaar later blijkt uit stukken die bij een ander geschil boven tafel komen dat de leverancier in de procedure met vervalste leveringsbonnen heeft gewerkt. Hij dagvaardt de leverancier voor de rechtbank die het vonnis wees, beschrijft in de dagvaarding precies welke stukken vals zijn en wanneer hij dat ontdekte, en vordert herroeping van het vonnis.

In de praktijk

Houd er rekening mee dat het uitbrengen van de dagvaarding de tenuitvoerlegging van het oude vonnis niet stillegt: artikel 386 Rv bepaalt dat de executie gewoon doorloopt tenzij u schorsing vordert. Wilt u dat, neem die vordering dan meteen in dezelfde dagvaarding op. Zo voorkomt u dat de deurwaarder verder gaat terwijl uw herroepingszaak nog moet worden behandeld.