Artikel 764 Rechtsvordering (764 Rv)

Onder dit nummer staat geen zelfstandige regel, maar het opschrift van een afdeling: de achtste afdeling over conservatoir beslag tegen schuldenaren die geen bekende woonplaats in Nederland hebben. Het kopje bepaalt niets, maar het bakent wel af welke bepalingen bij elkaar horen en op welke situatie zij zien.

Waarom een wetboek opschriften kent

Het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering is opgebouwd uit boeken, titels en afdelingen. Die indeling is geen versiering: zij bepaalt de reikwijdte van bepalingen die verwijzen naar deze afdeling of naar de voorgaande afdelingen van deze titel. Wanneer een artikel spreekt over een beslag als bedoeld in deze afdeling, hangt de betekenis daarvan af van waar het opschrift begint en waar het ophoudt. Wie een regel uit deze afdeling wil toepassen, moet dus eerst nagaan of het beslag onder het opschrift valt.

Waar deze afdeling over gaat

De afdeling die hier begint, gaat over de situatie dat de schuldenaar geen bekende woonplaats in Nederland heeft, terwijl er hier wel iets van hem te vinden is: een banksaldo bij een Nederlandse bank, een partij goederen in een opslag, een vordering op een Nederlandse afnemer. De schuldeiser die zijn recht wil veiligstellen, staat dan voor twee vragen tegelijk: mag ik hier beslag leggen, en waar voer ik daarna de zaak zelf? De artikelen die volgen beantwoorden die vragen.

• Artikel 765 Rv maakt beslag mogelijk zonder dat vrees voor verduistering hoeft te worden aangetoond.
• Artikel 766 Rv wijst aan wie bewaarder is van de in beslag genomen zaken.

- Artikel 767 Rv wijst een bevoegde rechter aan voor de hoofdzaak als er geen andere weg is om hier een executoriale titel te krijgen.

Wat u aan dit nummer hebt

Voor de lezer die met een concreet beslag te maken heeft, is dit nummer vooral een wegwijzer. Wordt er beslag gelegd omdat de schuldenaar hier geen woonplaats heeft, dan zit de inhoudelijke regel altijd in een van de artikelen die op dit opschrift volgen; het opschrift zelf biedt geen grond voor of tegen het beslag.

Het opschrift knoopt aan bij de woonplaats van de schuldenaar. Of een beslag onder de afdeling valt, hangt dus af van de vraag of de schuldenaar hier een bekende woonplaats heeft; de artikelen die volgen werken uit wat dat voor het beslag en voor de hoofdzaak betekent.

In de praktijk

Verwijzingen naar deze afdeling komen ook elders in de wet voor, en dan gaat het steeds over dit type beslag en niet over conservatoir beslag in het algemeen. Voor een schuldeiser betekent dat: controleer of uw situatie werkelijk onder het opschrift valt, want alleen dan gelden de soepeler eisen die de afdeling stelt. Voor een schuldenaar die in het buitenland woont en hier met beslag te maken krijgt, betekent het dat hij bij het aanvechten van dat beslag met deze afdeling in de hand kan nagaan of de beslaglegger de juiste route heeft gekozen — en zo niet, dat hij opheffing kan vragen bij de voorzieningenrechter.