Partijen kunnen tegen de beschikking van het gerechtshof beroep in cassatie instellen binnen een maand na de dag waarop zij is gegeven. De artikelen 988, eerste lid, en 989, eerste lid, vinden overeenkomstige toepassing.
Artikel 990 Rechtsvordering (990 Rv)
Cassatie tegen de beslissing van het gerechtshof
Wettekst
Toelichting
Na het gerechtshof is er nog één stap: beroep in cassatie bij de Hoge Raad. Artikel 990 Rv geeft partijen daarvoor een maand, gerekend vanaf de dag waarop de beschikking van het hof is gegeven. Voor de beslissing in cassatie gelden dezelfde eisen van motivering en openbaarheid als in eerste aanleg, en ook daartegen staat geen verzet open.
Wat cassatie is en niet is
In cassatie wordt de zaak niet nog eens feitelijk behandeld. De Hoge Raad onderzoekt of het hof het recht juist heeft toegepast en of zijn beslissing begrijpelijk is gemotiveerd. Nieuwe stukken of nieuwe feiten spelen er geen rol. Voor deze procedure betekent dat: de vraag of aan de voorwaarden voor tenuitvoerlegging is voldaan wordt alleen nog juridisch getoetst, en de uitspraak van de buitenlandse rechter zelf blijft buiten beschouwing.
De termijn
De termijn bedraagt een maand na de dag waarop de beschikking van het hof is gegeven. Dat is een vervaltermijn; wie te laat is, wordt niet-ontvankelijk verklaard en houdt de beslissing van het hof tegen zich. Omdat de behandeling in cassatie de nodige voorbereiding vraagt, is dit een termijn waarmee niet valt te schuiven en waarvoor tijdig een cassatieadvocaat moet worden ingeschakeld.
Wat er overeenkomstig geldt
Het artikel verklaart twee onderdelen uit de voorgaande bepalingen van toepassing, en die doorschakeling hoort bij de cassatiefase die hier wordt geregeld. De Hoge Raad beslist eveneens bij beschikking: die moet met redenen zijn omkleed en in het openbaar worden uitgesproken, en daartegen staat geen verzet open. Dat de beschikking van het hof aan dezelfde eisen voldoet, volgt al uit het derde lid van artikel 989 Rv. Zo krijgen partijen op elk niveau een gemotiveerde en openbare beslissing.
Executie tijdens de cassatie
Cassatie schorst de tenuitvoerlegging niet vanzelf. Is het verlof verleend en is dat oordeel in hoger beroep in stand gebleven, dan kan de schuldeiser doorgaan met executeren terwijl de Hoge Raad de zaak nog onder zich heeft. Wie dat wil voorkomen, moet daar afzonderlijk om vragen; het enkele instellen van cassatie is niet genoeg.
Een voorbeeld. Het hof bekrachtigt het verlof en de schuldeiser gaat over tot verkoop van beslagen zaken. De schuldenaar stelt binnen de maand cassatie in met de klacht dat het hof een verdragsvoorwaarde verkeerd heeft uitgelegd. De Hoge Raad beoordeelt die rechtsvraag, maar de executie loopt intussen door zolang daarover niets anders is geregeld.
In de praktijk
Ga vroeg na of er een zuivere rechtsvraag ligt. Klachten die in wezen over de feiten gaan, halen het in cassatie niet en kosten alleen tijd en geld.
Houd er rekening mee dat er in cassatie procesvertegenwoordiging door een gespecialiseerde advocaat vereist is en dat de procureur-generaal bij de Hoge Raad met een conclusie kan adviseren voordat er uitspraak wordt gedaan.
Relevante jurisprudentie
Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.
-
Gaat het verdrag voor op de wettelijke termijn?
Tegen een beschikking van het hof over de tenuitvoerlegging van een Amerikaans alimentatievonnis werd te laat cassatieberoep ingesteld. De Hoge Raad paste de cassatietermijn van een maand van art. 990 Rv toe en stelde daarbij uitdrukkelijk vast dat het toepasselijke verdrag geen afwijkende voorziening bevat, onder verwijzing naar art. 992 Rv. Daarmee is zichtbaar hoe art. 992 Rv werkt: de regels van deze titel gelden, maar alleen zolang een verdrag of bijzondere wet niets anders bepaalt.
-
Welke termijn geldt bij samenloop van verdragen?
Verzocht was om Amerikaanse alimentatiebeslissingen in Nederland uitvoerbaar te laten verklaren, waarbij twee verdragen naast elkaar in beeld kwamen met verschillende rechtsmiddeltermijnen. De Hoge Raad overwoog dat het ene verdragsstelsel, anders dan het andere, geen eigen termijn voor rechtsmiddelen kent en dat ook de uitvoeringswet daarin niet voorziet. Daaruit volgt dat voor het cassatieberoep de termijn van een maand van art. 990 Rv geldt; het beroep was later ingesteld en dus niet-ontvankelijk. De uitspraak laat zien dat art. 990 Rv de restregel is zodra verdrag en uitvoeringswet zwijgen.
-
Staat hoger beroep open tegen het verlof?
Verzocht was om in Nederland vier Russische arbitrale vonnissen ten uitvoer te leggen. De Hoge Raad overwoog dat het Verdrag van New York, dat verbiedt de tenuitvoerlegging van buitenlandse arbitrale vonnissen aan aanmerkelijk zwaardere voorwaarden te onderwerpen dan die van binnenlandse, een afwijkende voorziening inhoudt. Die voorziening staat in de weg aan overeenkomstige toepassing van de art. 985 tot en met 991 Rv voor zover daarin hoger beroep en cassatie worden opengesteld tegen een toewijzend verlof. Het hoger beroep van art. 989 lid 2 Rv werkt dus niet door in deze gevallen; de Hoge Raad tekende aan dat zo'n rechtsmiddelenverbod wel op de in zijn rechtspraak aanvaarde gronden kan worden doorbroken.
Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.