Artikel 679 Rechtsvordering (679 Rv)

Benoeming van een deskundige om te verdelen goederen te waarderen

Indien partijen het niet eens worden over de benoeming van een deskundige om de waarde van een of meer der te verdelen goederen te schatten, geschiedt de benoeming op verzoek van de meest gerede partij door de kantonrechter van de rechtbank van het arrondissement waarin de goederen zich bevinden. Bevinden zij zich in het buitenland, dan is de kantonrechter van de rechtbank Amsterdam bevoegd.
Is met betrekking tot de verdeling een procedure aanhangig, dan kan de benoeming ook, op verlangen van een der partijen of ambtshalve, worden gedaan door de rechter voor wie de zaak in eerste aanleg of in hoger beroep dient of door de rechter voor wie een getuigenverhoor of verschijning van partijen is gelast.

Toelichting

Bij een verdeling draait bijna alles om de waarde van de goederen. Komen de deelgenoten er niet uit wie die waarde mag vaststellen, dan hoeft de verdeling daar niet op stuk te lopen: dit artikel wijst aan wie de deskundige dan benoemt. Buiten een lopende procedure is dat de kantonrechter; loopt er al een zaak over de verdeling, dan kan ook de rechter in die zaak de benoeming doen.

Wie de benoeming kan vragen

Het initiatief ligt bij de meest gerede partij: iedere deelgenoot die er belang bij heeft, kan het verzoek doen. Medewerking van de anderen is niet nodig. Dat is de kern van de bepaling, want juist de partij die vindt dat een goed te laag wordt gewaardeerd, krijgt zelden vrijwillig een taxateur naar keuze.

Welke kantonrechter bevoegd is

U moet zijn bij de kantonrechter in het arrondissement waar de te waarderen goederen liggen. De ligging geeft dus de doorslag, niet de woonplaats van de deelgenoten. Liggen die goederen buiten Nederland, dan wijst de wet één adres aan: de kantonrechter bij de rechtbank Amsterdam. Zo is er altijd een bevoegde rechter, ook bij een vakantiewoning of een opslag over de grens.

Bij de kantonrechter mag u in persoon procederen; een advocaat is daar niet verplicht. Voor een verzoek dat alleen strekt tot het benoemen van een taxateur is dat een aanzienlijke drempelverlaging.

Als er al een procedure loopt

Is er over de verdeling al een zaak aanhangig, dan hoeft u niet apart naar de kantonrechter. Ook de rechter die de zaak in eerste aanleg behandelt kan de deskundige benoemen, en hetzelfde geldt in hoger beroep. Draait het uit op het horen van getuigen of op een verschijning van partijen, dan kan ook de rechter ten overstaan van wie die zitting plaatsvindt de benoeming doen. Dat kan op verzoek van een van de partijen, maar ook uit eigen beweging.

Dat scheelt tijd en kosten: de rechter die de zaak toch al behandelt, ziet zelf wanneer een waardering ontbreekt en kan die stap zetten zonder dat er een tweede procedure bij komt.

Een voorbeeld

Twee erfgenamen moeten een boerderij met grond verdelen. De een wil de boerderij overnemen en komt met een taxatie van een bevriende makelaar; de ander gelooft er niets van. Er loopt nog geen procedure. De tweede erfgenaam kan de kantonrechter van de rechtbank in het arrondissement waar de boerderij ligt vragen een deskundige te benoemen. Lag het bedrijf in België, dan was de kantonrechter in Amsterdam het adres geweest.

In de praktijk

Formuleer duidelijk wat er getaxeerd moet worden en per welk moment, want een waarde is altijd een waarde op een datum. Bedenk ook wie de kosten voorschiet en hoe die uiteindelijk in de verdeling worden verrekend. En houd het verschil met artikel 675 Rv in het oog: dat artikel gaat over schatters bij de boedelbeschrijving, dit artikel over de waardering met het oog op de verdeling zelf.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

Is de schatting van de deskundige bindend?

Hoge Raad · 2025-02-21 · ECLI:NL:HR:2025:315

Drie deelgenoten moesten percelen verdelen en de rechtbank had een taxateur benoemd die de waarde voor partijen bindend zou vaststellen. In cassatie werd betoogd dat de rechter die bevoegdheid heeft bij de benoeming van een deskundige in een lopende verdelingsprocedure. De Hoge Raad oordeelt dat de strekking van dit artikel beperkt is tot het aanwijzen van de bevoegde rechter als partijen het over de benoeming niet eens worden. De benoeming maakt het oordeel van de deskundige dus niet bindend, en de rechter kan dat ook niet bepalen als partijen dat niet zijn overeengekomen.
Welke rechter benoemt de schatter?

Hoge Raad · 2019-04-19 · ECLI:NL:HR:2019:637

Twee ex-echtgenoten streden over de omvang van het vermogen dat op grond van hun huwelijkse voorwaarden moest worden verrekend. De Hoge Raad zet uiteen wie wat moet stellen en bewijzen, en wijst erop dat echtgenoten elkaar tot een beschrijving van het vermogen kunnen verplichten en dat daarbij zo nodig een deskundige kan worden benoemd om de waarde van goederen te schatten. Zo'n benoeming hoeft niet aan de kantonrechter te worden gevraagd: net als bij een geschil over de verdeling van een gemeenschap kan ook de rechter bij wie de zaak al loopt de deskundige benoemen, op verlangen van een van de partijen.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

Wettekst