Artikel 728a Rechtsvordering (728a Rv)

Dit artikel vult de regeling van het conservatoire scheepsbeslag aan. Het schakelt één bepaling uit, verklaart enkele bepalingen uit de executie van schepen van overeenkomstige toepassing, en bepaalt vanaf welk moment de termijn gaat lopen die bij de verdere afwikkeling hoort.

Wat niet geldt

Het tweede lid van artikel 708 Rv is bij dit beslag niet van toepassing. Die bepaling geeft degene aan wie een beslagen goed toebehoort de mogelijkheid zich schriftelijk bij de deurwaarder te verzetten tegen verhaal op zijn goed, waarna een titel om de executie te dulden nodig is. Bij schepen werkt de wetgever met een eigen stelsel, en die verzetsmogelijkheid past daar niet in.

Dat betekent niet dat een derde-eigenaar rechteloos is. Hij is belanghebbende en kan langs de weg van artikel 705 Rv in kort geding opheffing vorderen.

Welke bepalingen wel meegelden

Van overeenkomstige toepassing zijn de artikelen 566, 567 en 513a Rv. De eerste twee bepalen wat het beslag betekent voor wie daarna over het schip beschikt of het bezwaart, waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen een schip dat te boek staat en een schip dat dat niet doet. Artikel 513a Rv regelt de doorhaling van de inschrijving in de openbare registers, die onder meer kan worden bereikt als de deurwaarder laat inschrijven dat hij het beslag opheft of dat het is vervallen, of als een uitspraak wordt ingeschreven die tot opheffing strekt. Zo hoeft er voor het conservatoire beslag geen apart stelsel te bestaan.

Het startmoment van de termijn

De termijn van artikel 508 Rv, in verbinding met artikel 568 Rv, begint pas te lopen op de dag waarop drie dingen samenkomen: de schuldeiser heeft een executoriale titel, die titel is voor tenuitvoerlegging vatbaar geworden, en hij is betekend aan de schuldenaar tegen wie de titel luidt.

Die laatste toevoeging is precies bedoeld. Bij scheepsbeslag is niet altijd meteen duidelijk wie de schuldenaar is tegen wie de titel werkt; het schip kan van een ander zijn dan degene met wie de schuldeiser zaken deed. De wet knoopt daarom uitdrukkelijk aan bij de persoon jegens wie de titel luidt.

Een voorbeeld

Een scheepswerf legt beslag op een schip voor een onbetaalde reparatierekening en wint later de bodemprocedure. Zolang het vonnis niet is betekend aan de partij tegen wie het is uitgesproken, loopt er geen termijn voor de verdere afwikkeling. Pas na die betekening begint de klok te tikken.

In de praktijk

Voor de schuldeiser geldt: leg vast wanneer u de titel heeft gekregen, wanneer die uitvoerbaar werd en wanneer u heeft betekend. Die drie data bepalen uw positie in het vervolg.

Voor de eigenaar of de reder is vooral van belang dat een liggend schip dagelijks geld kost. Overleg daarom snel over zekerheidstelling, want dat is meestal de kortste route naar opheffing van het beslag.