Artikel 519 Rechtsvordering (519 Rv)

De gedwongen verkoop van onroerend goed gebeurt in het openbaar, en in twee ronden: eerst bij opbod en daarna bij afmijning. Dit artikel legt die vorm vast en maakt tegelijk mogelijk dat de veiling geheel of gedeeltelijk via internet verloopt. Het doel is steeds hetzelfde: zo veel mogelijk gegadigden bereiken en daarmee een zo hoog mogelijke opbrengst.

Opbod en afmijning

In de eerste ronde bieden gegadigden tegen elkaar op; het hoogste bod blijft staan. In de tweede ronde gaat de prijs juist omlaag vanaf een hoger bedrag, totdat iemand die aftellende prijs aanvaardt — dat is het afmijnen. Wie boven het hoogste bod van de eerste ronde afmijnt, komt in beginsel voor toewijzing in aanmerking, maar is daarmee nog geen koper: er moet nog worden toegewezen, en de wet dwingt niet om dat aan de hoogste bieder te doen. Het recht op het verkochte gaat pas over door inschrijving van het proces-verbaal van toewijzing, zoals artikel 525 Rv bepaalt. Deze combinatie dwingt gegadigden om open kaart te spelen: te lang wachten kost je het object, te vroeg bieden kost je geld.

Veilen via internet

De openbare verkoop kan ook uitsluitend via internet plaatsvinden, of tegelijk in de zaal en online, via een algemeen toegankelijke website. Dat verruimt de kring van bieders aanzienlijk; een pand in een uithoek van het land trekt online eenvoudiger belangstelling dan in een zaal.

Wat de notaris dan bepaalt

Bij een internetveiling zijn een uur en een plaats niet meer zinvol. De notaris bepaalt dan, in plaats van dag, uur en plaats zoals artikel 515 Rv die voorschrijft, via welke website er wordt geveild en gedurende welke periode er kan worden geboden. Die gegevens nemen dus de plaats in van de klassieke aankondiging van de zaal en het tijdstip.

Eisen aan de website

De website waarop wordt geveild moet zijn ingericht met passende technische maatregelen voor betrouwbaarheid en veiligheid. Biedingen moeten kloppen, herleidbaar zijn en niet gemanipuleerd kunnen worden. De wet laat toe dat daarover bij algemene maatregel van bestuur nadere regels worden gesteld, zodat de eisen kunnen meegroeien met de techniek.

Een voorbeeld. Een woning wordt online geveild. Gedurende de door de notaris bepaalde periode kan iedereen die zich heeft geregistreerd opbieden; daarna volgt de afmijnronde waarin de prijs stapsgewijs zakt. Wie op dat moment als eerste aanvaardt tegen een bedrag boven het hoogste opbod, heeft daarmee het beste bod uitgebracht. Daarna moet nog worden toegewezen, en pas als het proces-verbaal daarvan is ingeschreven, is hij rechthebbende.

In de praktijk

Bent u de eigenaar, dan is een breed toegankelijke veiling in uw voordeel: hoe meer bieders, hoe hoger de opbrengst en hoe kleiner de restschuld. Vindt u dat de gekozen website of biedperiode ongeschikt is, leg dat dan tijdig voor; artikel 518 Rv wijst daarvoor de voorzieningenrechter aan. Bent u bieder, lees dan vooraf de veilingvoorwaarden en de spelregels van de site, want een uitgebracht bod bindt u.