Artikel 344 Rechtsvordering (344 Rv)

Wie hoger beroep instelt, denkt vaak meteen aan drie raadsheren achter een lange tafel. Zo begint het echter niet. Artikel 344 Rv bepaalt dat alle zaken die in hoger beroep aanhangig worden gemaakt, worden ingeschreven op de rol van een enkelvoudige kamer en door haar worden behandeld. Pas als er een mondelinge behandeling komt of als er uitspraak wordt gedaan, moet de zaak naar een meervoudige kamer zijn verwezen.

Wat de rol doet

De rol is de lijst waarop de zaken staan met de datum waarop een proceshandeling aan de beurt is: het nemen van een memorie, het vragen van uitstel, het overleggen van stukken. Die administratieve gang van zaken vraagt niet om drie rechters. Eén raadsheer, met de griffier die de rol bijhoudt, kan de zaak door dat traject leiden. Dat houdt de behandeling licht en snel zolang er niets inhoudelijks te beslissen valt.

Wanneer de zaak naar drie raadsheren gaat

De enkelvoudige kamer verwijst de zaak naar een meervoudige kamer zodra zij dat wenselijk vindt, maar uiterlijk wanneer een mondelinge behandeling zoals artikel 87 Rv die kent zal worden gehouden of wanneer uitspraak zal worden gedaan. Het inhoudelijke werk — luisteren naar partijen en beslissen — komt dus bij meer raadsheren te liggen. Dat is een waarborg: over de zaak wordt niet door één persoon beslist.

Wat u ervan merkt

In de eerste maanden merkt u vooral rolberichten: een termijn om uw memorie te nemen, een verzoek om uitstel dat wordt toe- of afgewezen, een datum die opschuift. Dat verloopt schriftelijk en meestal zonder dat u naar het gerechtshof hoeft. Zodra er een zitting wordt gepland, verandert dat beeld en krijgt u met de meervoudige kamer te maken.

Een voorbeeld. Na de appeldagvaarding staat een zaak een half jaar op de rol: memorie van grieven, uitstel, memorie van antwoord. Dat hele traject loopt langs de enkelvoudige kamer. Als beide partijen om een zitting vragen, gaat de zaak naar een meervoudige kamer, die de behandeling doet en het arrest wijst.

In de praktijk

Onderschat de rolfase niet. Termijnen op de rol zijn strak en het gerechtshof houdt daar de hand aan; wie zijn memorie niet tijdig neemt, kan het recht daartoe verliezen. Houd contact met uw advocaat over rolberichten en vraag uitstel op tijd en met reden, niet op de dag zelf. En bedenk dat de zaak in deze fase inhoudelijk stilligt: de beslissing valt later, bij de kamer die de zaak dan overneemt.