Artikel 203 Rechtsvordering (203 Rv)

Een toestand die snel verandert, laat zich het beste vastleggen zolang die er nog is. Artikel 203 Rv maakt het mogelijk om de rechter al vóór een procedure ter plaatse te laten kijken of een zaak te laten bezichtigen. Staat hij het verzoek toe, dan bepaalt hij de plaats, de dag en het uur waarop dat gebeurt, en de termijn waarbinnen partijen het proces-verbaal van de verrichting moeten hebben ontvangen.

Dezelfde regels als tijdens een procedure

Voor het bezoek zelf gelden de gewone bepalingen over plaatsopneming en bezichtiging. Dat betekent onder meer dat de rechter wordt vergezeld door de griffier, dat hij voor deze verrichting toegang heeft tot elke plaats, en dat partijen de gelegenheid krijgen opmerkingen te maken en vragen te stellen. Uit het proces-verbaal moet blijken dat die gelegenheid er was, en wat er is gezegd komt erin te staan. De rechter kan ter plaatse ook getuigen horen.

Waarom u er snel bij moet zijn

De waarde van dit middel zit in de timing. Een bouwput wordt dichtgegooid, een beschadigde partij goederen wordt afgevoerd, een lekkage wordt gerepareerd. Is de situatie eenmaal veranderd, dan blijven alleen foto's en herinneringen over, en die overtuigen minder dan de eigen waarneming van de rechter die de zaak later beoordeelt.

• Wees concreet. Omschrijf in uw verzoek precies welke plaats of welke zaak moet worden bekeken en waarom dat nu moet.
• Denk aan de toegang. Ligt de plek bij een ander op het terrein, houd er dan rekening mee dat het bezoek wordt ingepland en aangekondigd.

- Let op het proces-verbaal. De termijn waarbinnen u dat krijgt, staat in de beslissing; dit stuk is later uw bewijsstuk.

Controle op de toezending aan de wederpartij

Wordt het verzoek toegewezen zonder dat er een mondelinge behandeling is geweest, dan gaat de rechter eerst na of de verzoeker een afschrift van het verzoekschrift en van de beschikking op tijd aan de wederpartij heeft gestuurd. Pas daarna vindt de plaatsopneming of bezichtiging plaats. De wederpartij moet immers de kans hebben erbij te zijn en haar eigen opmerkingen te maken.

Een voorbeeld

Een groothandel ontvangt een partij bevroren goederen die volgens hem tijdens het transport ontdooid is geweest. De vervoerder betwist dat. Voordat de partij moet worden vernietigd, verzoekt de groothandel om een voorlopige bezichtiging. De rechter komt met de griffier naar het koelhuis, bekijkt de goederen en de temperatuurregistratie, en legt zijn bevindingen vast. Beide partijen wijzen ter plaatse aan wat volgens hen van belang is.

In de praktijk

Overweeg dit middel zodra u merkt dat de feitelijke situatie tijdelijk is. Combineer het waar dat kan met een verzoek om een deskundige, zodat de rechter niet alleen ziet hoe iets eruitziet maar ook hoort wat het betekent. Zorg dat u zelf aanwezig bent, neem foto's of tekeningen mee ter ondersteuning, en lees het proces-verbaal daarna kritisch: wat daar niet in staat, is later moeilijk hard te maken.