Artikel 33 Rechtsvordering (33 Rv)

Elektronisch indienen van stukken en berichten

Verzoeken en mededelingen kunnen ook elektronisch worden gedaan, indien van deze mogelijkheid voor het desbetreffende gerecht blijkt uit een voor dat gerecht vastgesteld procesreglement. Een gerecht kan een verzoek of mededeling dat tot een of meer geadresseerden is gericht, elektronisch verzenden indien de geadresseerde kenbaar heeft gemaakt dat hij daarvoor langs deze weg bereikbaar is. De bereikbaarheid langs deze weg geldt voor de duur van een procedure, tenzij de geadresseerde meedeelt dat hij haar wijzigt of intrekt. De voorgaande zinnen gelden mede voor de indiening van processtukken ter griffie en de verzending van processtukken door de griffier.
Bij of krachtens algemene maatregel van bestuur worden regels gegeven aangaande de betrouwbaarheid en vertrouwelijkheid van het doen van verzoeken en mededelingen en de indiening en de verzending van processtukken als bedoeld in het eerste lid en kunnen in verband met deze wijze van verzending nadere regels worden gesteld. Bij of krachtens algemene maatregel van bestuur kan worden bepaald in welke gevallen het doen van verzoeken en mededelingen en de indiening en verzending van processtukken uitsluitend elektronisch kunnen plaatsvinden.
Als tijdstip waarop een verzoek, mededeling of processtuk door een gerecht elektronisch is ontvangen, geldt het tijdstip waarop het verzoek, mededeling en processtuk een systeem voor gegevensverwerking heeft bereikt waarvoor het gerecht verantwoordelijkheid draagt. Verzendingen die voor 24.00 uur van de laatste dag van een lopende termijn zijn ontvangen, gelden als binnen de termijn ingediend.
Als tijdstip waarop een verzoek, mededeling of processtuk door een gerecht elektronisch is verzonden, geldt het tijdstip waarop het bericht een systeem voor gegevensverwerking heeft bereikt waarvoor het gerecht geen verantwoordelijkheid draagt.
De voordracht voor een krachtens het tweede lid vast te stellen algemene maatregel van bestuur wordt niet eerder gedaan dan vier weken nadat het ontwerp aan beide kamers der Staten-Generaal is overgelegd.
Indien niet is voldaan aan een verplichting tot het elektronisch verrichten van handelingen op grond van de wet dan wel bij of krachtens algemene maatregel van bestuur als bedoeld in het tweede lid, stelt de rechter de desbetreffende partij of andere betrokkene in de gelegenheid dit verzuim te herstellen binnen een door de rechter te bepalen termijn. Maakt eiser of verzoeker van deze gelegenheid geen gebruik, dan kan de rechter eiser of verzoeker niet ontvankelijk verklaren in zijn vordering of verzoek dan wel het stuk buiten beschouwing laten. Ook in andere gevallen waarin geen gebruik wordt gemaakt van de gelegenheid om het verzuim te herstellen, kan de rechter het stuk buiten beschouwing laten.
In afwijking van de voorgaande leden kan de rechter bepalen dat de procedure wordt voortgezet volgens de regels die gelden voor stukkenwisseling op papier.

Toelichting

Stukken hoeven niet altijd op papier. Verzoeken en mededelingen kunnen ook elektronisch worden gedaan, mits uit het procesreglement van het betrokken gerecht blijkt dat die mogelijkheid daar bestaat. Hetzelfde geldt voor het indienen van processtukken bij de griffie en voor de verzending van stukken door de griffier. Het gerecht mag elektronisch verzenden aan wie kenbaar heeft gemaakt dat hij op die manier bereikbaar is; die bereikbaarheid geldt voor de duur van de procedure, tenzij zij wordt gewijzigd of ingetrokken.

Het tijdstip dat telt

Voor termijnen is dit het belangrijkste deel van het artikel.

Bij ontvangst door het gerecht. Bepalend is het tijdstip waarop het bericht een systeem heeft bereikt waarvoor het gerecht verantwoordelijk is.
Tot middernacht. Wat vóór 24.00 uur van de laatste dag van een lopende termijn is ontvangen, geldt als binnen de termijn ingediend.
Bij verzending door het gerecht. Daar telt het moment waarop het bericht een systeem heeft bereikt waarvoor het gerecht juist geen verantwoordelijkheid draagt.

Beide regels draaien om de systemen van het gerecht: een binnenkomend bericht telt pas als het die systemen heeft bereikt, een uitgaand bericht telt al zodra het ze heeft verlaten.

Nadere regels en verplicht digitaal

De betrouwbaarheid en vertrouwelijkheid van het elektronisch verkeer worden bij of krachtens algemene maatregel van bestuur geregeld. Op diezelfde manier kan worden bepaald in welke gevallen indiening uitsluitend elektronisch kan plaatsvinden. De wet bouwt daarbij een parlementaire waarborg in: het ontwerp van zo'n maatregel wordt eerst aan beide kamers van de Staten-Generaal overgelegd, en de voordracht volgt niet eerder dan vier weken daarna.

Als het misgaat

Is er een verplichting om digitaal te handelen en houdt iemand zich daar niet aan, dan volgt niet meteen een sanctie. De rechter stelt de betrokkene eerst in de gelegenheid het verzuim te herstellen binnen een door hem te bepalen termijn. Maakt de eiser of verzoeker daarvan geen gebruik, dan kan de rechter hem niet-ontvankelijk verklaren in zijn vordering of verzoek, of het stuk buiten beschouwing laten. Bij anderen die de gelegenheid onbenut laten, kan het stuk eveneens terzijde blijven. Ten slotte kan de rechter bepalen dat de procedure toch volgens de papieren regels wordt voortgezet.

Een voorbeeld

Een advocaat dient een processtuk in op de laatste dag van de termijn, om vijf voor twaalf 's avonds. Het bericht bereikt op dat moment het systeem van het gerecht. Het stuk is dan tijdig ingediend, ook al kijkt er die avond niemand naar. Was het bericht pas na middernacht binnengekomen, dan was de termijn verstreken, met alle gevolgen van dien.

In de praktijk

Het procesreglement van het gerecht bepaalt welke mogelijkheden er zijn, en die verschillen per gerecht. Verzenden ruim voor het einde van de termijn en het bewaren van de ontvangstbevestiging maken het eenvoudiger om tijdige indiening aan te tonen.

Wordt een hersteltermijn gegeven, dan bepaalt het zesde lid wat er gebeurt als die onbenut blijft: de vordering of het verzoek kan dan niet-ontvankelijk worden verklaard of het stuk buiten beschouwing blijven.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

Blijft indiening per fax altijd mogelijk?

Hoge Raad · 2015-04-17 · ECLI:NL:HR:2015:1078

Een memorie van grieven was tijdig per fax bij het hof binnengekomen, maar een pilotreglement liet faxverkeer niet toe. De Hoge Raad beschrijft hoe art. 33 Rv in 2002 de rechtspraak over faxindiening codificeerde en in 2008 werd gewijzigd, en oordeelt dat de wetgever met die wijziging niet heeft willen afdoen aan de al jarenlang bestaande mogelijkheid stukken per fax in te dienen. De beperking van art. 33 lid 1 Rv tot gevallen waarin een procesreglement elektronisch verkeer toestaat geldt daarom niet voor fax, en de afwijkende regel in het pilotreglement is in zoverre onverbindend.
Wie draagt het risico van een storing?

Hoge Raad · 2020-10-16 · ECLI:NL:HR:2020:1641

Van een per fax ingediend beroepschrift waren bij het hof enkele bladzijden niet uitgedraaid. De Hoge Raad oordeelt dat uit art. 33 lid 3 Rv volgt dat ontvangst op een faxapparaat van de griffie al genoeg is om het bericht als door het gerecht ontvangen aan te merken, omdat het gerecht de verantwoordelijkheid voor dat apparaat draagt. Een storing of defect waardoor het bericht niet wordt uitgedraaid komt niet voor risico van de indiener. Biedt de apparatuur geen uitsluitsel, dan kan de ontvangst ook op andere manieren aannemelijk worden gemaakt.
Herstel bij verkeerd ingediende e-mail

Hoge Raad · 2026-03-27 · ECLI:NL:HR:2026:514

Een beroepschrift was per gewone e-mail ingediend, terwijl het toepasselijke procesreglement een beveiligde verzending voorschreef. De Hoge Raad oordeelt dat de rechter de indiener in zo'n geval in beginsel een termijn moet geven om het gebrek te herstellen, en haar niet-ontvankelijk kan verklaren als zij dat nalaat. Maar de rechter kan ervan afzien als opnieuw indienen geen zinvol herstel van het eerdere onbeveiligde mailen is, en de partij dan zonder herstel ontvankelijk verklaren. Dat sluit aan bij de algemene herstelmogelijkheid van art. 33 lid 6 Rv die sinds 1 juli 2025 geldt.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

Wettekst