Boek 7 Artikel 692 (7:692 BW)

Payrolling ziet er van buiten uit als uitzendwerk, maar het is iets anders. De werknemer is formeel in dienst bij een payrollbedrijf, terwijl hij in de praktijk gewoon bij één onderneming werkt die hem zelf heeft gevonden en uitgekozen. Dit artikel geeft daarvoor een omschrijving, zodat duidelijk is wanneer de soepele uitzendregels niet mogen worden gebruikt.

De twee kenmerken

• Geen wervingsfunctie: de opdracht tussen het payrollbedrijf en de onderneming is niet tot stand gekomen in het kader van het samenbrengen van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt. Het payrollbedrijf heeft de werknemer dus niet geworven en niet aan de opdrachtgever gekoppeld.
• Geen vrije inzet elders: het payrollbedrijf mag de werknemer alleen met toestemming van de opdrachtgever aan een ander ter beschikking stellen. De werknemer is in feite exclusief aan één onderneming verbonden.

Zijn beide kenmerken aanwezig, dan is er sprake van payrolling, ook als het contract een andere naam draagt. Ontbreekt een van de twee, bijvoorbeeld omdat het bureau de kandidaat zelf heeft geworven en hem ook elders kan inzetten, dan gaat het om gewoon uitzendwerk.

Waarom dit onderscheid is gemaakt

De lichtere regels voor uitzendwerk bestaan omdat uitzendbureaus een functie op de arbeidsmarkt vervullen: zij brengen werkzoekenden en werkgevers bij elkaar en vangen pieken op. Bij payrolling gebeurt dat niet. De onderneming heeft de werknemer zelf uitgezocht en zet hem structureel in; alleen het werkgeverschap is uitbesteed. Dan is er geen reden om de werknemer minder bescherming te geven dan een collega die rechtstreeks in dienst is.

Een voorbeeld. Een supermarkt werft zelf een vakkenvuller via een advertentie, voert de gesprekken en besluit hem aan te nemen. Voor de administratie wordt hij op papier in dienst genomen door een extern bedrijf, dat hem uitsluitend aan deze supermarkt ter beschikking stelt. Dat is een payrollovereenkomst: de werving liep buiten het externe bedrijf om en hij kan niet zonder toestemming elders worden ingezet.

Wat het gevolg is

Het gevolg staat vooral in artikel 7:692a BW: het lichtere regime van artikel 7:691 BW geldt niet voor de payrollovereenkomst. Er kan dus geen beding worden gebruikt dat het dienstverband automatisch laat eindigen als de opdracht stopt, en de gewone ketenbepaling geldt vanaf het begin. Ook de bijzondere ruimte om loon bij het uitblijven van werk uit te sluiten, is voor payrolling beperkt. Kortom: wie payrollwerknemer is, staat dichter bij de werknemer die rechtstreeks in dienst is dan bij de uitzendkracht.

In de praktijk

Voor de werknemer loont het na te gaan hoe hij bij zijn werkplek terecht is gekomen. Solliciteerde hij rechtstreeks bij het bedrijf waar hij nu werkt en kwam de papieren werkgever er pas later bij, dan wijst dat sterk op payrolling en op meer bescherming dan hem misschien is verteld. Voor de opdrachtgever en het payrollbedrijf betekent dit artikel dat de vorm van de overeenkomst niet doorslaggevend is: bepalend is hoe de werknemer is geworven en of hij elders kan worden ingezet.