Boek 7 Artikel 37 (7:37 BW)

Wie zijn leverancier ziet afhaken, koopt het product meestal ergens anders. En wie zijn afnemer kwijtraakt, verkoopt de partij aan een derde. Zo'n vervangende transactie heet een dekkingskoop. Dit artikel maakt daarvan de maatstaf voor de schade: het verschil tussen de overeengekomen prijs en de prijs van de dekkingskoop komt toe aan degene die haar sloot, mits hij daarbij redelijk te werk is gegaan.

Voor wie geldt dit

De bepaling werkt naar beide kanten. De koper die duurder moet inkopen, kan het meerdere vorderen van de verkoper die niet leverde. De verkoper die zijn partij goedkoper moet slijten, kan het tekort vorderen van de koper die niet afnam. De regel geldt voor consument en ondernemer, al komt de dekkingskoop in de handel tussen bedrijven het vaakst voor. Wie de koper is, maakt wel uit voor de vraag of van de regel kan worden afgeweken: bij een consumentenkoop kunnen de rechten en vorderingen die de wet de koper ter zake van een tekortkoming van de verkoper toekent, niet worden beperkt of uitgesloten (artikel 7:6 BW). Buiten de consumentenkoop staat het partijen vrij daarover iets anders af te spreken.

Wat de vordering vraagt

De wet koppelt de vordering aan twee feiten: er is een dekkingskoop gesloten, en dat is op een redelijke manier gebeurd. Staan die vast, dan is het verschil tussen de overeengekomen prijs en die van de dekkingskoop verschuldigd. Wie dat bedrag vordert, moet dus beide prijzen kunnen laten zien, bijvoorbeeld met de oorspronkelijke orderbevestiging en de factuur van de vervangende leverancier.

De eis van redelijk handelen

De vordering bestaat alleen als degene die de dekkingskoop sloot daarbij redelijk te werk is gegaan; meer eist de wet niet. De wet noemt daarvoor geen criteria; of aan de eis is voldaan, hangt af van de omstandigheden van het geval. Een prijsverschil dat voortkomt uit een eigen keuze van de benadeelde, zoals het kopen van een duurdere uitvoering dan de oorspronkelijke, kan hij niet zonder meer doorschuiven. Het artikel spreekt immers van het verschil met de prijs van een dekkingskoop, dus van een transactie die de oorspronkelijke vervangt.

Verhouding tot de andere schaderegels

Naast deze weg bestaat de berekening op basis van de dagprijs uit artikel 7:36 BW. Die maatstaf werkt met een notering op de markt, terwijl dit artikel uitgaat van een prijs die in een werkelijk gesloten transactie is betaald of ontvangen. Beide maatstaven zijn bovendien geen eindpunt: de wet laat ruimte voor vergoeding van verdere schade als er meer schade is geleden, bijvoorbeeld door stilstand van de productie of door een contractuele boete aan een eigen klant.

Een voorbeeld

Een aannemer heeft dakplaten gekocht die op maandag geleverd zouden worden. De leverancier meldt op vrijdag dat er niets komt. De aannemer belt dezelfde dag drie andere leveranciers en koopt bij de goedkoopste, tegen een prijs die hoger ligt dan afgesproken. Dat verschil kan hij vorderen. Had hij in plaats daarvan platen van een zwaardere en duurdere kwaliteit besteld, dan zou het deel van het verschil dat daaruit voortkomt voor zijn eigen rekening kunnen komen.

In de praktijk

De redelijkheid van de dekkingskoop is de toets; gegevens over hoe die tot stand kwam, maken het bewijs eenvoudiger.

• Meerdere offertes laten zien welke alternatieven er waren en hoe de keuze tot stand kwam.
• Een vergelijkbare inkoop. Een betere uitvoering levert een hoger verschil op dat niet volledig kan worden doorbelast.
• De data van de tekortkoming en van de dekkingskoop maken het verloop later te reconstrueren.
• Een bericht aan de wederpartij over de dekkingskoop maakt haar vooraf bekend met de vordering die volgt.