Artikel 7:738b BW: Rechtstreekse vordering van de zeevarende op de verzekeraar

Een verzekering helpt alleen als er iets uitkomt op het moment dat het misgaat. Dit artikel zorgt daarvoor: de zeevarende kan de vorderingen die door de verzekering bij achterlating zijn gedekt, zelf en rechtstreeks tegen de verzekeraar instellen. Hij hoeft dus niet eerst de scheepsbeheerder aan te spreken en af te wachten of die zijn eigen verzekeraar inschakelt.

Waarom deze rechtstreekse weg

In de situaties waarvoor de regeling is geschreven, is de scheepsbeheerder vaak juist het probleem: hij is onvindbaar, in financiële moeilijkheden of niet van plan iets te doen. Zou de zeevarende afhankelijk zijn van diens medewerking, dan zou de dekking waardeloos zijn precies wanneer zij nodig is. Door hem een eigen ingang bij de verzekeraar te geven, wordt de aanspraak losgemaakt van de vraag hoe het met de scheepsbeheerder gaat.

Welke verweren de verzekeraar wel en niet heeft

Het tweede lid maakt daarin een scherp onderscheid.

• Wel toegestaan zijn de verweren die de scheepsbeheerder zelf tegen de vordering had kunnen voeren. Betwisten dat er is achtergelaten of dat het gevorderde bedrag klopt, mag dus.
• Niet toegestaan is een beroep op de financiële toestand van de scheepsbeheerder: surseance van betaling, de schuldsaneringsregeling voor natuurlijke personen, faillissement of vereffening leveren geen verweer op.

- Evenmin toegestaan zijn verweren uit de verhouding tussen verzekeraar en scheepsbeheerder zelf, zoals een onbetaalde premie of een geschonden polisvoorwaarde. Dat is een kwestie tussen die twee, en niet iets waar de zeevarende last van mag hebben.

De scheepsbeheerder in het geding

De verzekeraar mag de scheepsbeheerder steeds in het geding roepen. Dat is nuttig als de feiten alleen bij hem bekend zijn: hij weet wat er aan boord speelde en of er is betaald. Zo kan de rechter de zaak in één procedure beoordelen, zonder dat de zeevarende gedwongen wordt om twee keer te procederen.

Een voorbeeld: een zeevarende wordt achtergelaten en de scheepsbeheerder gaat kort daarna failliet. De verzekeraar kan zich er niet op beroepen dat er in het faillissement toch niets te halen valt, en ook niet dat de premie voor de polis nooit is voldaan. Hij zal moeten uitkeren, en kan daarna kijken wat hij bij anderen kan verhalen.

In de praktijk

Voor de zeevarende: richt de vordering direct aan de verzekeraar en verwijs naar de polis die de scheepsbeheerder moet aanhouden; welke verzekeraar dat is, moet uit de scheepsdocumenten blijken. Voor de verzekeraar: de beoordeling gaat over de aanspraak zelf en niet over de vraag of de scheepsbeheerder nog verhaal biedt. De eisen waaraan de polis daarvoor moet voldoen, staan in artikel 7:738c BW.