Boek 7 Artikel 671c (7:671c BW)

Ontbinding van de arbeidsovereenkomst op verzoek van de werknemer

De kantonrechter kan op verzoek van de werknemer de arbeidsovereenkomst ontbinden wegens omstandigheden die van dien aard zijn dat de arbeidsovereenkomst billijkheidshalve dadelijk of na korte tijd behoort te eindigen.
Indien het verzoek een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde tijd of een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd betreft die tussentijds kan worden opgezegd, en de kantonrechter het verzoek inwilligt: a. bepaalt hij op welk tijdstip de arbeidsovereenkomst eindigt; en b. kan hij aan de werknemer een billijke vergoeding toekennen indien de ontbinding van de arbeidsovereenkomst het gevolg is van ernstig verwijtbaar handelen of nalaten van de werkgever.
Indien het verzoek een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd betreft die niet tussentijds kan worden opgezegd, en de kantonrechter het verzoek inwilligt, bepaalt hij op welk tijdstip de arbeidsovereenkomst eindigt en: a. kan hij, indien hem dat met het oog op de omstandigheden billijk voorkomt, de werknemer een vergoeding toekennen tot ten hoogste het bedrag gelijk aan het in geld vastgestelde loon over de termijn dat de arbeidsovereenkomst geduurd zou hebben indien deze van rechtswege zou zijn geëindigd; b. kan hij de werknemer naast de vergoeding, bedoeld in onderdeel a, een billijke vergoeding toekennen indien de ontbinding het gevolg is van ernstig verwijtbaar handelen of nalaten van de werkgever; of c. kan hij, indien hem dat met het oog op de omstandigheden billijk voorkomt of de ontbinding het gevolg is van ernstig verwijtbaar handelen of nalaten van de werknemer, de werkgever een vergoeding toekennen tot ten hoogste het bedrag gelijk aan het in geld vastgestelde loon over de termijn dat de arbeidsovereenkomst geduurd zou hebben indien deze van rechtswege zou zijn geëindigd.
Bij regeling van Onze Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid kan worden bepaald dat de kantonrechter de vergoeding, bedoeld in lid 3, onderdeel c, op een hoger bedrag kan stellen, indien de werknemer een in die regeling aan te wijzen functie in een bedrijfstak uitoefende. Uitsluitend functies in een bedrijfstak die zijn aangewezen in de ministeriële regeling, bedoeld in artikel 668a, lid 8, kunnen worden aangewezen als een functie als bedoeld in de eerste zin.
Elk beding waarbij de mogelijkheid voor de werknemer om de kantonrechter te verzoeken de arbeidsovereenkomst te ontbinden, bedoeld in lid 1, wordt uitgesloten of beperkt, is nietig.

Toelichting

Niet alleen de werkgever kan naar de kantonrechter. Ook de werknemer kan om ontbinding van zijn arbeidsovereenkomst vragen. De maatstaf daarvoor is ruim geformuleerd: de omstandigheden moeten zo zijn dat het dienstverband naar billijkheid meteen of op korte termijn hoort op te houden. De rechter kijkt naar de hele situatie en hoeft niet aan de ontslaggronden te toetsen die voor de werkgever gelden.

Wat de rechter kan beslissen

Hoe de rechter het verzoek afwikkelt, hangt af van het soort contract. Bij een contract voor onbepaalde tijd en bij een tijdelijk contract met een tussentijds opzegbeding geldt het volgende.

De rechter bepaalt de einddatum. Hij stelt vast wanneer de arbeidsovereenkomst eindigt.
Billijke vergoeding. Is de ontbinding het gevolg van ernstig verwijtbaar handelen of nalaten van de werkgever, dan kan hij de werknemer een billijke vergoeding toekennen. Situaties waarin dat aan de orde kan komen, zijn bijvoorbeeld structurele intimidatie, het uitblijven van loonbetaling of het volstrekt negeren van re-integratieverplichtingen.

- Geen opzegverboden. De opzegverboden staan hier niet in de weg: zij beschermen de werknemer tegen ontslag door de werkgever, niet tegen zijn eigen verzoek.

Bij een tijdelijk contract zonder tussentijdse opzegging

Loopt er een contract voor bepaalde tijd dat niet tussentijds kan worden opgezegd, dan bepaalt de rechter wanneer het eindigt en kan hij, als hem dat billijk voorkomt, de werknemer een vergoeding toekennen tot ten hoogste het loon over de resterende looptijd, eventueel aangevuld met een billijke vergoeding. Omgekeerd kan hij de werkgever zo'n vergoeding toekennen als dat billijk is of als de ontbinding het gevolg is van ernstig verwijtbaar handelen van de werknemer. Voor bepaalde bij ministeriële regeling aangewezen functies in een bedrijfstak kan die vergoeding aan de werkgever hoger worden vastgesteld.

De verhouding tot de andere routes

Deze weg is iets anders dan zelf opzeggen, iets anders dan een beëindigingsovereenkomst en iets anders dan de ontbinding die de werkgever vraagt. Het initiatief ligt bij de werknemer en de rechter beslist; er komt geen toestemming van het UWV aan te pas.

In de praktijk

Een werknemer wordt na een melding over misstanden systematisch buitengesloten, krijgt geen werk meer toebedeeld en wordt van het rooster gehaald. Hij kan de kantonrechter vragen de arbeidsovereenkomst te ontbinden en daarbij een billijke vergoeding vorderen. Of die vergoeding wordt toegekend, hangt af van de vraag of het ernstig verwijtbare handelen of nalaten van de werkgever kan worden aangetoond; schriftelijke stukken, verslagen en berichten kunnen daarbij als bewijs dienen. Elk beding dat deze mogelijkheid uitsluit of beperkt, is nietig.

Redactionele toelichting . Geen juridisch advies.

Relevante jurisprudentie

Deze uitspraken bepalen hoe dit artikel wordt toegepast.

Billijke vergoeding bij ontbinding op eigen verzoek

Hoge Raad · 2018-06-08 · ECLI:NL:HR:2018:878

Een werkneemster liet de arbeidsovereenkomst ontbinden omdat haar werkgever ernstig verwijtbaar had gehandeld, en kreeg daarvoor een billijke vergoeding. De Hoge Raad oordeelde dat de gezichtspunten die gelden voor de billijke vergoeding bij een vernietigbare opzegging zich ook lenen voor toepassing op deze vergoeding. Uitgangspunt is dat de rechter de vergoeding bepaalt op een wijze, en op een niveau, dat aansluit bij de uitzonderlijke omstandigheden van het geval; daarbij mag ook immateriële schade worden meegewogen, en mag meewegen dat van de vergoeding een afschrikkende werking uitgaat.

Uitspraken via rechtspraak.nl. De samenvattingen zijn van de redactie.

Wettekst