Boek 7 Artikel 717 (7:717 BW)

Vakantie betekent voor een zeevarende iets anders dan voor iemand aan wal: hij woont op zijn werk en kan niet zomaar naar huis. Dit artikel regelt daarom niet alleen hoeveel vakantie hij opbouwt, maar ook waar die wordt gegeven, wie de reis betaalt en wanneer hij mag worden teruggeroepen.

De omvang van de aanspraak

Over ieder jaar waarin de zeevarende gedurende de volledige overeengekomen arbeidsduur recht op loon heeft gehad, bouwt hij aanspraak op ten minste dertig kalenderdagen vakantie op. Tijdens studieverlof loopt de opbouw door. Wat niet als vakantie telt, is uitdrukkelijk opgesomd: officieel of algemeen erkende feestdagen, tijdelijk verlof om aan wal te gaan, compensatieverlof, de duur van het vervoer naar de plaats waar de vakantie begint, en de tijd die opgaat aan wachten op en reizen tijdens repatriëring.

Aaneengesloten en op de juiste plek

• Aaneengesloten: de werkgever moet de vakantie in één stuk geven. Alleen bij cao of bij regeling van een bevoegd bestuursorgaan kan daarvan worden afgeweken.
• Waar de vakantie begint: op verzoek van de zeevarende wordt zij gegeven in de plaats waar de dienst aan boord begon of waar het contract is aangegaan, en wel de plaats die het dichtst bij zijn woonplaats ligt.

- Reis voor rekening van de werkgever: moet de vakantie noodgedwongen elders beginnen, dan zorgt de werkgever voor kosteloos vervoer daarheen en voor de kosten van levensonderhoud onderweg.

Terugroepen uit de vakantie

De werkgever mag een zeevarende uit zijn vakantie terugroepen, maar alleen als daarvoor gewichtige redenen zijn en na overleg met hem. Gebeurt dat, dan moet de werkgever de schade vergoeden die de zeevarende daardoor lijdt: geannuleerde reizen, verloren boekingen en andere kosten. Terugroepen is dus mogelijk, maar niet vrijblijvend.

Een voorbeeld. Een zeevarende die in Rotterdam is aangemonsterd en in Nederland woont, gaat na een lange reis met vakantie terwijl het schip in een haven in Azië ligt. Hij kan verlangen dat zijn vakantie in Nederland begint, en de werkgever betaalt de reis daarheen en het levensonderhoud onderweg. Die reisdagen tellen niet als vakantiedagen.

Ook aan het opeisen van vakantie zit een grens. Een rechtsvordering tot toekenning van vakantie verjaart drie jaar na de laatste dag van het kalenderjaar waarin de aanspraak is ontstaan. Dat is ruimer dan de korte termijn die voor sommige andere aanspraken aan boord geldt, maar wie jarenlang vakantie laat staan zonder die op te eisen, kan het oudste deel kwijtraken.

Kan hiervan worden afgeweken

Van dit artikel kan volgens artikel 7:696 BW niet ten nadele van de zeevarende worden afgeweken. Op twee punten laat het artikel zelf ruimte voor een cao: bij het aaneengesloten geven van de vakantie en bij de plaats waar zij wordt genoten. Buiten die twee openingen houdt een afwijkende afspraak geen stand, ook niet als de zeevarende ermee heeft ingestemd.

In de praktijk

Voor de zeevarende is het belangrijk om tijdig kenbaar te maken waar hij zijn vakantie wil beginnen, want dat recht werkt op verzoek. Houd daarnaast bij welke dagen als vakantie zijn geboekt: reisdagen en wachttijd rond repatriëring horen daar niet bij en worden in de praktijk toch weleens meegeteld. Voor de werkgever betekent dit artikel dat vakantie planning en kosten met zich meebrengt die verder gaan dan alleen doorbetaald loon.