Boek 7 Artikel 689 (7:689 BW)

Wordt een arbeidsovereenkomst zonder de juiste opzegtermijn beëindigd, dan moet er worden gerekend met het loon over de periode die het dienstverband nog had moeten duren. Bij iemand met een vast maandsalaris is dat eenvoudig. Bij een handelsvertegenwoordiger die vooral van provisie leeft, is dat lastiger: zijn loon staat niet in het contract, maar hangt af van wat hij heeft verkocht. Dit artikel lost dat op.

Wat de regel inhoudt

In afwijking van artikel 7:618 BW, dat bepaalt welk loon geldt wanneer partijen geen loon hebben vastgesteld, geldt hier dat bij het berekenen van het loon over de termijn die de overeenkomst bij een regelmatige opzegging nog had moeten lopen, rekening wordt gehouden met de provisie die in de voorafgaande tijd is verdiend en met alle andere factoren die daarbij van belang zijn. De provisie wordt dus onderdeel van de rekensom en verdwijnt niet uit beeld doordat zij variabel is.

Voor wie geldt dit

Alleen voor de overeenkomst van handelsvertegenwoordiging zoals artikel 7:687 BW die omschrijft. Voor de gewone werknemer met een bonus of een eindejaarsuitkering geldt deze bijzondere rekenregel niet; daar bepalen de algemene regels en de rechtspraak wat tot het loon behoort.

Twee bouwstenen van de berekening

• Verdiende provisie: de wet verwijst naar de provisie die 'in de voorafgaande tijd' is verdiend. Welke periode daarvoor wordt genomen, schrijft het artikel niet voor.
• Andere factoren: daarnaast moet rekening worden gehouden met 'alle andere ter zake in acht te nemen factoren'. De wet somt die niet op; welke omstandigheden meetellen, wordt per geval beoordeeld.

Een voorbeeld. Een vertegenwoordiger met een klein vast bedrag en een provisie die grofweg driekwart van zijn inkomen uitmaakt, wordt van de ene op de andere dag naar huis gestuurd zonder dat de opzegtermijn in acht is genomen. Zou alleen naar zijn vaste bedrag worden gekeken, dan zou de vergoeding een fractie zijn van wat hij werkelijk verdiende. Dit artikel zorgt ervoor dat de provisie uit de voorafgaande periode in de berekening wordt betrokken.

In de praktijk

Bij een geschil over de vergoeding zijn provisieafrekeningen, orderoverzichten en loonstroken over een langere periode de stukken waaruit blijkt wat de vertegenwoordiger in de voorafgaande tijd heeft verdiend. Voor de werkgever betekent het artikel dat een lage vaste beloning het bedrag bij een onregelmatig einde niet beperkt tot dat vaste deel: de verdiende provisie telt mee. Een contractuele regeling over hoe provisie wordt berekend en afgerekend, maakt achteraf eenvoudiger vast te stellen wat er is verdiend.